Ιδιαίτερη είναι η φετινή 25η Μαρτίου, αφού συμπληρώνονται 200 χρόνια από την έναρξη της Ελληνικής Επανάστασης. Οι εορτασμοί για την επέτειο του 1821 θα διαρκέσουν περισσότερο και θα διαδραματιστούν σε όλη την επικράτεια, αλλά και στο εξωτερικό. Το σημαντικό, όμως, είναι να μην περιοριστούμε σε φαντασμαγορικούς επετειακούς εορτασμούς, αλλά να αναλογιστούμε και πάλι την ανιδιοτελή θυσία των προγόνων μας, να αποτιμήσουμε την πορεία της χώρας μας ύστερα από την απελευθέρωσή της και το σημαντικότερο, να αναλογιστούμε την σημερινή κατάστασή μας.
    Η Ελλάδα είναι από τα λίγα κράτη του κόσμου που δεν έχουν ορίσει ως εθνική επέτειο την ημέρα της απελευθέρωσής Της, αλλά την ημέρα της έναρξης της επανάστασης. Και η 28η Οκτωβρίου και η 25η Μαρτίου είναι ημέρες που οι Έλληνες όρθωσαν το ανάστημά τους, αντιστάθηκαν και επαναστάτησαν. Και αυτό είναι η καλύτερη απόδειξη πως για τους Έλληνες δεν έχει σημασία απαραίτητα η νίκη, αλλά η απόφαση να διεκδικήσεις την Ελευθερία.
    Με αφορμή την φετινή επέτειο της 25ης Μαρτίου, το tsegkanews επιλέγει να αναδείξει κάποιους από τους χιλιάδες "αφανείς" προγόνους μας που έδωσαν τον δικό τους αγώνα στον τόπο τους και συνέβαλαν και εκείνοι στην απελευθέρωση της Πατρίδας μας. Ευχαριστούμε θερμά τον Παναγιώτη-Κυριάκο Αρώνη για το άρθρο - αφιέρωμα στον Ελαφονησιώτη αγωνιστή του 1821 Σταυριανό Αρώνη «Πιστολά».

Το άρθρο γράφει ο Παναγιώτης-Κυριάκος Αρώνης «Τσουλάκος» και αποτελεί μέρος από το προσωπικό του ιστορικό και συγγραφικό αρχείο «Η Ελαφόνησος από τις ημέρες του Σταυριανού Αρώνη έως σήμερα» και συγκεκριμένα από τα Κεφάλαια:

Εποχιακή εγκατάσταση στην Ελαφόνησο.
Οθωμανική κατοχή στην Ελαφόνησο.
Μόνιμες εγκαταστάσεις στη Ελαφόνησο.
Πειρατεία στην Ελαφόνησο.
Προσφορά της Ελαφόνησου το 1821 Ελαφονησιότες Αγωνιστές.
1829.Η Γαλλική Επιστημονική Αποστολή στην Ελαφόνησο.
1828. Οι οικισμοί της Ελαφονήσου.
1835. Παρεδρία στην Ελαφόνησο.

    O Σταυριανός Εμ.  Αρώνης γεννήθηκε το 1790 στο Μεσοχώρι. Ήταν ένας  από τους τρείς γιούς του Εμμανουήλη και της Χρυσούλας Αρώνη. Ο  πατέρας του ο Εμμανουήλης ήταν ένας από τους εποχιακούς κατοίκους, που μαζί με άλλους Μεσοχωρίτες, αψηφώντας τους κινδύνους, «περνούσαν» μέσα Λαφονήσι, όπου συντηρούσαν εποχιακά τους χειμερινούς μήνες τα κοπάδια τους, αφού πλήρωναν «χαράτσι» (φόρο) στον Μπέη του Φαρακλού. Το Λαφονήσι, και ιδιαίτερα το Κατωνησί, ο Σταυριανός το γνώρισε και το αγάπησε από την ημέρα που γεννήθηκε, όταν τον έφερνε η μάννα του το «βαρυχείμωνο» με τη «Νάκα» κρεμασμένο στη πλάτη της…

    Ο Σταυριανός ήταν ένας από τους πρώτους Μεσοχωρίτες ποιμένες «εποχιακούς» κατοίκους, που συνέχιζαν αδιάκοπα να «μπαίνουν» στο νησί, όπως και Φαρακλιώτες Ελλήνες και Οθωμανοί,που έβοσκαν τα κοπάδια των Αγάδων, που αποφάσισε να εγκατασταθεί μονίμως στο Λαφονήσι. Το 1810 μετά το γάμο του με τη Κοσμίτσα  από το Μεσοχώρι, εγκαταστάθηκαν στο Κατωνησί, «στα χρόνια του Χουσέμπεη  Βέη» όπως ανέφερε ο ίδιος στα εγγόνια του, στις παλιές εποχιακές ποιμενικές εγκαταστάσεις της οικογένειας στο  «Σειρό». Κατοίκησαν στην «Φιδοσπηλιά», για να προφυλάγονται από τους πειρατές, που δυνάστευαν στη περιοχή και εδρεύανε όλους τους καλοκαιρινούς μήνες στη περιοχή του Τσερατσίνικου. Επειδή την τελευταία περίοδο από το 1790-1800 και έπειτα εμφανιζόντουσαν στην περιοχή Ελληνες πειρατές είχαν καταφέρει και είχαν συνάψει «φιλίες» συναμεταξύ τους. Οι πειρατές για να εξασφαλίζουν τη διατροφή τους και να εξαγοράζουν τη σιωπή τους, φοβόντουσαν ότι αν τους  εξαγριώσουν θα πήγαιναν να φέρουν της Οθωμανικές Αρχές, και αργότερα, (1828-1835), τους «Ευζώνους», για να τους καταδιώξουν. Οι ποιμένες πάλι σιωπούσαν για τη παρουσία τους, για να εξασφαλίσουν την ασφάλεια της οικογένειάς τους και των κοπαδιών.  Ο μεγάλος φόβος της πειρατείας όμως παρέμενε  για τους άλλους, τους  «ασύστολους» που μαζευόντουσαν  μέσα σε ένα καίκη «κάθε καρυδιάς καρύδι» και γύριζαν μέσα στις άφεγγες νύκτες σαν τα αγρίμια, από γιαλό σε γιαλό, να «οσμισθούν» τη λεία τους, όπου επιτίθεντο, σκότωναν, άρπαζαν, και εξαφανίζονταν.

Έλληνες πειρατές (1838), του Alexandre-Gabriel Decamps                                                     

    Δεν ήταν λίγες οι μάχες που είχαν δώσει με αυτούς τους «περαστικούς» για να προφυλάξουν τον εαυτό τους και τα κοπάδια τους. Σε μια τέτοια μάχη έναν Οκτώβριο την περίοδο 1816-1818, όταν μετέφερναν τα άλογα  από τη Βαβύλα, αφού τα «πέρασαν» στο Λαφονήσι για να τα ανεβάσουν στη «Φιδοσπηλια»,επάνω στις «Αλογοπεζούλες» και στον «Αλοβορό» οι πειρατές τους είχαν στήσει «καρτέρι» για να αρπάξουν άλογα, δόθηκε μεγάλη μάχη από τον Σταυριανό και τους ψυχογιούς του που τελικά τους καταδίωξαν. Αλλά επάνω στη συμπλοκή σκοτώθηκε ένας ψυχογιός του, που ήταν από το Μεσοχώρι, δεν διασώθηκε  το όνομά του, αλλά διασώθηκε το παρανόμι του, ο Τρίζης ,και η περιοχή που σκοτώθηκε από τότε πήρε το όνομά του «στου Τρίζη». Το Μάρτιο του 1821 που απελευθερώθηκε το Λαφονήσι και όλη η περιοχή του «Βατίκου» από την Οθωμανική Κυριαρχία, οι συνεχόμενες προσέγγισης του Ελληνικού στόλου στους ελεύθερους θαλάσσιους χώρους του μεγάλου κόρφου του «Βατίκου» και στους «κόρφους» του Λαφονησιού, απομάκρυνε  την πειρατεία , (θα επανέλθη  λίγο αργότερα). Τότε η οικογένεια του Σταυριανού Αρώνη μετακινήθηκε από τη Φιδοσπηλιά και εγκαταστάθηκε στη «Παναγίτσα» πλησίον στο μικρό Βυζαντινό εκκλησάκι της «Παναγίτσας της Κατονησιότας», όπου από εκεί θα ξεκινήσει η δημιουργία της  του κλάδου των «Αρωνιάνων της Ελαφονήσου».                       

      Το παρανόμι του, που πέρασε αργότερα στους απογόνους του εδώ στο Λαφονήσι, ήταν Αλογατάς, Βαβυλάς και Πιστολάς. Αλογατάς και Βαβυλάς τον συνόδευαν επειδή συγχρόνως με τα γιδοπρόβατα διατηρούσε και μια στάνη με 50-60 άλογα καλής ράτσας, (εμπορευότανε τα  πουλάρια), τα συντηρούσε εποχιακά , το χειμώνα στο Λαφονήσι και τους υπόλοιπους μήνες επάνω στη Βαβύλα.(τα άλογα τα διατήρησε έως το 1850 που τα ανέλαβε ο γιος του ο Καραγιαννάκης). ΠΙΣΤΟΛΑΣ ήταν το παρανόμι  που συνέχισε και παρέμεινε μέχρι σήμερα στους απογόνους του.
Εδώ μας πληροφορούν πως το απόκτησε: «Επειδή ήταν «αβάσταγο» το Οθωμανικό χαράτσι ιδιαιτέρως για τα άλογα που πλήρωναν «κεφαλιάτικο», ο Σταυριανός για να γλυτώνει τη φορολογία των Οθωμανών, και μετά την απελευθέρωση, των Βαυαρών, τις περισσότερες φορές «ξεγλιστρούσε» της νύχτες του χειμώνα, κρυφά και παράνομα στα Κύθηρα που ευρίσκοντο κάτω από την Αγγλική κυριαρχία. Σε μια τέτοια κρυφοεπίσκεψη από τα «μάτια του Χουσέμπεη Βέη» την περίοδο 1815-1817 για να πουλήσει νεαρά άλογα, θαμπώθηκε από μια Εγγλέζικη κουμπούρα τη λεγόμενη «Πιστόλα» που είχε ένας Αγγλος Αξιωματικός, που την απέκτησε αφού την αντήλλαξε με ένα νεαρό άλογο. Δεν την αποχωρίσθηκε ποτέ, ήταν η πρώτη «Πιστόλα» που έφτασε στην περιοχή μας και τον παρανόμησαν ο «Πιστολάς». Αργότερα το παρανόμι του το διαδέχθηκε ο εγγονός του ο Σταύρος Παν. Αρώνης ο Πιστολάς 1854-1952, στον οικισμό της Παναγίτσας στο Κατωνησί, (οι Πιστολιάνοι)». (αναφορές Σταύρος Ι.Αρώνης Ρίτσος 1860-1936-Χαράλαμπος Π.Αρώνης Κουβαράκος 1860-1964.)
     Λόγου της μετακινήσεως των κοπαδιών προς τα παράλια  και ειδικά όταν «έμπαιναν» μέσα στο Λαφονήσι είχαν την άδεια από τους Οθωμανούς να οπλοφορούν για να προστατευτούν από τους πειρατές οι ίδιοι και τα κοπάδια τους, που ήταν η κύρια πηγή της φορολογίας. 'Ηταν καλά γυμνασμένος με τα όπλα από μικρός και αυτή η οπλοχρησία που επέτρεπαν στους ποιμένες φάνηκε χρήσιμη πολύ όταν ξεκίνησε η Επανάσταση του '21, που έτρεξαν πρώτοι και πανέτοιμοι να προσφέρουν της υπηρεσίες τους στην Πατρίδα.                       

                                                         
    Με την έναρξη της Ελληνικής Επανάστασης ο Σταυριανός πήρε τα όπλα του και μαζί με τα αδέλφια του και τους άλλους Βατικιώτες  βρέθηκαν στην πολιορκία της Μονεμβάσιας. Παρ’ όλο που οι Βατικιώτες και ειδικά ο Σταυριανός ,δεν είχαν και τις καλλύτερες σχέσεις με τους Μανιάτες Καπετανέους, όμως ξεχώρησε και δημιούργησε μεγάλη φιλία με τον Καπετάν Γιωργάκη Αντ. Γρηγοράκη -Αντωνάκο (1790-1850) που διατήρησαν την εκτίμηση ο ένας προς τον άλλον μέχρι το θάνατο του Καπετάν Γιωργάκη, ο οποίος βρέθηκε με 120 Μανιάτες στη πολιορκία της Μονεμβάσιας. 'Ηταν υπεύθυνος για τη τροφοδοσία των Αγωνιστών και είχε γνωριστεί με τους κατοίκους της περιοχής της Μανεμβασίας και των Βατίκων, διότι οι κάτοικοι αυτοί τροφοδοτούσαν τους Αγωνιστές.

Ο Σταυριανός όπως και άλλα άτομα, υπό την καθοδήγηση του Καπετάν Γιωργάκη, ήταν υπεύθυνος σε μια ομάδα όπου ερχότανε σε τακτικά διαστήματα στα Βάτικα για να παραλάβει τροφές για το στρατό.  Να τη αναφέρουν τα εγγόνια του: <<...φεύγανε από τη Μονοβάσια μόλις νύκτωνε για να μην φαίνουνται και  φτάνανε  ξεψυχισμένοι στο Μισοχώρι  για στο Φαρακλό, ή στο΄να χωριό ή στ' άλλο είχανε αθρώπους και μαζεύανε ότι  μποράγανε, αλεύρια, λάδια ,κρασιά ,παξιμάδια, τα φορτώνανε στα μουλάρια και γυρνάγανε στη Μονοβάσια. Να΄χε όμως μερώσει καλά για να τους βλέπουνε από το Κάστρο οι Τούρκοι για να νομίζουνε ότι έρχονται συνέχεια στρατός, -πάει λέγανε ,χαθήκαμε…>> (αφηγητές: Βασίλης Χ.Αρώνης-Γατζούνης 1847-1924,Σταύρος Ι.Αρώνης-ο Ρίτσος 1860-1936,Χαράλαμπος Π.Αρώνης-Κουβαράκος 1860-1964.) Τη νύχτα μετέφεραν τις τροφοδοσίες για τους συμπολεμιστές τους, και την ημέρα πολεμούσαν. Ο Γιωργάκης Γρηγοράκης  μετά την Επανάσταση αγόρασε Εθνικά κτήματα στα Βελανίδια, πάντρεψε και εγκαταστάθηκαν εκεί μια κόρη του και δυό γιοί του και δημιουργήθηκε ο κλάδος Αντωνάκος στα Βάτικα. Ο  Σταυριανός με τους υπόλοιπους Βατικώτες μετά τη νίκη των Ελλήνων στη Μομεμβάσια συνέχισαν διασκορπισμένοι να αγωνίζονται όλα τα χρόνια της Επανάστασης σε στεριάς και σε θάλασσα.    

                                
    Με τη δημιουργία του Νεοσύστατου Ελληνικού Κράτους ενώ βλέπουμε πολλούς Αγωνιστές να απαιτούν  αξιώματα ,στρατιωτικές αποδοχές, συντάξεις, ο Σταυριανός  άκαμπτος συνεχίζει να κάνει αυτό που πάντα είχε μάθει, να προσφέρει στη πατρίδα του. Τον βλέπουμε και τώρα να συνεχίζει τον Εθνικό αγώνα και να δίνη δυναμικά το παρών του και να συμμετέχει  σε όλες τις ανάγκες που χρειάζονταν οι Κρητικές Επαναστάσεις μέχρι το 1866. Η γνωριμία που είχε γίνει το 1829, όταν έφτασαν στο ελεύθερο  Λαφονήσι, στη Παναγίτσα μια ομάδα από την Γαλλική Επιστημονική. Αποστολή που ασχολήθηκε με την χαρτογράφηση του νησιού και το κυριότερο με την καταγραφή των κατοίκων της, ανάμεσα στους στρατιώτες που συνόδευαν την ομάδα βρισκόταν ένας στρατιώτης με καταγωγή από τα Κύθηρα, που γρήγορα αναδείχθηκε στα ανώτατα αξιώματα του Ελληνικού στρατού, ο γνωστός με το όνομα  Στρατηγός Πάνος Κορωναίος. Η γνωριμία αυτή δυναμώθηκε με ειλικρινή και πατριωτική φιλία που θα τους συνδέει και θα τους συνοδεύει τους δύο άνδρες μέχρι το θάνατός τους. Η πατριωτική δράση του Πάνου Κορωναίου είναι γνωστή σε όλους μας, γιατί  βρισκόταν πάντα δίπλα στις εξεγέρσεις που γινόντουσαν στο υπόδουλο ακόμα ‘Εθνος, και ιδιαίτερα στη Κρήτη.

Κρήτες Επαναστάτες το 1866 (εφημ. «Πατρίς»)

Η Ελληνική  Κυβέρνηση αδυνατούσε να συμπαρασταθεί σε τέτοιες εξεγέρσεις και οι Εθελοντές Αξιωματικοί ζητούσαν τη βοήθεια του Ελληνικού λαού  σε χρήματα και σε εθελοντές. Λόγου εγκαταστάσεων Κρητών φυγάδων, ο Πάνος Κορωναίος θεωρούσε την περιοχή μας προβάσιμη, και συμμετοχική σε ότι αφορούσε της Κρητικές Επαναστάσεις (1841-1866) ,που συμμετείχε δυναμικά και  προσωπικά ο ίδιος ,όταν απευθυνόταν  στη περιοχή μας για ενισχύσεις  του Κρητικού Αγώνα, πάντα στρεφόταν  στο Σταυριανό για να ξεκινήσει τις ενέργειες. Και όπως έλεγε αργότερα ο Σταυριανός στις αφηγήσεις του για το σεβασμό που έτρεφε προς το πρόσωπο του Κορωναίου «η εντολή του ήταν διαταγή για μένα». Άφηνε τη στάνη του και τις παράπλευρες εργασίες του και έτρεχε πρόθυμα γεμάτος ενθουσιασμό μαζί με τους ανθρώπους του, από χωριό σε χωριό και από κατούνα σε κατούνα για να συγκεντρώνει  χρήματα και Εθελοντές στρατιώτες για τον Κρητικό Αγώνα. Ο Κορωναίος ξαναήλθε  στο Λαφονήσι και στο Φαρακλό για να υποστήριξη τον Αγώνα.

1.  Μαρτυρία
«Ο Στρατηγός Πάνος Κορωναίος που είχε λάβει μέρος σε επαναστάσεις της Κρήτης είχε μεγάλο σεβασμό για τον Σταυριανό  Αρώνη. Γεννήθηκε στη Κων|πολη από Κυθήριους  γονείς, επί Καποδίστρια είχε φοιτήσει σε σχολή στο Πόρο και εξελίχθηκε σε Στρατηγό. Κάνανε επιστράτευση στα Βάτικα για τη Κρήτη και είχε έρθει στο Φαρακλό. Είχε ζητήσει να μεταβεί και ο Σταυριανός  Αρώνης μαζί του στην επαναστατημένη Κρήτη»                
Αφηγητής 10 Ιουνίου 2013                     
Τζώρτζης Ανωμήτρης  1923-2015 

2. Μαρτυρία
«Ο παππούς ο Σταυριανός  είχε μεγάλη εχτίμηση με το στρατηγό το Κορωναίο από το Τζιρίγο, ήτανε το δεξί του χέρι στους αγώνες της Κρήτης ,γύρναγε τα χωριά όλα ο παππούς σα το διακονιάρη για να μαζεύει  χρήματα γιατί έπρεπε να αγοραστεί οπλισμός ,και να συγκεντρώνει Εθελοντές, ξέρεις πόσοι Βατικιώτες και από τα χωριά  της Μονεμβάσιας πήγανε να πολεμήσουνε στη Κρήτη; ο παππούς ο Κουβαράκος θυμότανε τα περσότερα ονόματα, μικροί εμείς τότες δεν τα γράψαμε κάπου. Στη τελευταία επανάσταση(1866) ο Κορωναίος του παράγγειλε-Σταυριανέ  κάνε ότι μπορείς χανόμαστε ,και έτρεχε στις πόρτες του κόσμου για να μαζεύει λεφτά και εθελοντές, που τότε υπήρχε η πατριωτική δράση και υπάρχανε πρόθυμοι πολύ νέοι να πάνε .Του έστειλε ένα καίκη ναυλωμένο γεμάτο όπλα και στρατιώτες ,αλλά όταν φτάσανε κοντά στη Κρήτη δεν ζυγώσανε όξω, τους ανάψανε φωτιές ήταν το σύνθημα να μην ζυγώσουνε και βγούνε όξω γιατί η επανάσταση πνίγηκε στο αίμα, και γυρίσανε πίσω, Κόντεψε να σκάση ο Σταυριανός, τα θυμότανε πολύ καλά και μας τα έλεγε κάθε μέρα ο παππούς»
Αφηγητής  10 Νοεμβρίου 1987, Χαράλαμπος Ι. Αρώνης «ο Πιπίγας» 1932-2005                                        
( το  διηγήθει ο παππούς του Χαραλ .Π.Αρώνης-Κουβαράκος 1860- 1964)               

    Ο Σταυριανός  Αρώνης  προσέφερε απλόχερα την Εθνική του προσφορά προς τη πατρίδα του σε κάθε δύσκολή στιγμή που τον χρειαζόταν χωρίς ανταμοιβές. Η ανταμοιβή για αυτόν, ήταν όταν είδε στο τέλος της Επανάστασης του 1821, να φτάνουν τα σύνορα της ελεύθερης Ελλάδας μέχρι το Λαφονήσι και τελειώνουν στο «Φράγκο» και στον «Αγλύπτη» στο  τόπος του, που όταν είδε στα χρόνια του Χουσέμπεη τον μαρασμό του νησιού  προσφέρθηκε να κατοικήσει σε μια περίοδο σκοτεινή αντιμέτωπος με τη πειρατεία και το βαρύ χαράτσι του Οθωμανού κατακτητή ,που έγινε όμως το παράδειγμα και σε άλλους Μεσοχωρίτες «εποχιακούς» κατοίκους  του νησιού, να εγκατασταθούν επανω στο νησί, όπως ο Μέντης (Πάνω Μεντιάνοι) Σωτήρης, όπως και οι Βατικιώτες «φυγάδες»  Μισοχωρίτες  που επέστρεψαν  Τσάκος και Μέντης (Κάτω Μεντίανοι), και να δημιουργηθούν οι παλιοί οικισμοί του νησιού στο Κατωνησί και στη Βίγκλα. Για το Σταυριανό Αρώνη η μεγάλη ανταμοιβή  ήρθε όταν το 1835 μαζί με τους δύο Δήμους που ξεκινούν στα Βάτικα, δημιουργούνται και οι Παρεδρίες  (Κοινότητες) και αναγνωρίζεται η πρώτη Παρεδρία στους οικισμούς του Κατωνησιού και αναφέρονται σε εμάς οι Παρέδροι του νησιού 1835-1855, τότε ένιωσε ότι είχε προσφέρει  στο Λαφονήσι και τότε αισθάνθηκε ότι ανοίγει  ο δρόμος για την ανάπτυξη του νησιού. Ο Σταυριανός πέθανε το 1875.

    Ιδιαίτερη είναι η φετινή 25η Μαρτίου, αφού συμπληρώνονται 200 χρόνια από την έναρξη της Ελληνικής Επανάστασης. Οι εορτασμοί για την επέτειο του 1821 θα διαρκέσουν περισσότερο και θα διαδραματιστούν σε όλη την επικράτεια, αλλά και στο εξωτερικό. Το σημαντικό, όμως, είναι να μην περιοριστούμε σε φαντασμαγορικούς επετειακούς εορτασμούς, αλλά να αναλογιστούμε και πάλι την ανιδιοτελή θυσία των προγόνων μας, να αποτιμήσουμε την πορεία της χώρας μας ύστερα από την απελευθέρωσή της και το σημαντικότερο, να αναλογιστούμε την σημερινή κατάστασή μας.
    Η Ελλάδα είναι από τα λίγα κράτη του κόσμου που δεν έχουν ορίσει ως εθνική επέτειο την ημέρα της απελευθέρωσής Της, αλλά την ημέρα της έναρξης της επανάστασης. Και η 28η Οκτωβρίου και η 25η Μαρτίου είναι ημέρες που οι Έλληνες όρθωσαν το ανάστημά τους, αντιστάθηκαν και επαναστάτησαν. Και αυτό είναι η καλύτερη απόδειξη πως για τους Έλληνες δεν έχει σημασία απαραίτητα η νίκη, αλλά η απόφαση να διεκδικήσεις την Ελευθερία.    

Με αφορμή την φετινή επέτειο της 25ης Μαρτίου, το tsegkanews επιλέγει να αναδείξει ιστορικές στιγμές διάφορων περιοχών της πατρίδας μας από την περίοδο της Τουρκοκρατίας και την περίοδο της Επανάστασης.Ευχαριστούμε θερμά τον Παναγιώτη-Κυριάκο Αρώνη για το άρθρο - αφιέρωμα στους Βατικιώτες φυγάδες του 1770.

    Το άρθρο γράφει ο Παναγιώτης-Κυριάκος Αρώνης «Τσουλάκος» και αποτελεί μέρος από το προσωπικό του ιστορικό και συγγραφικό αρχείο «Η Ελαφόνησος από τις ημέρες του Σταυριανού Αρώνη έως σήμερα».

    Οι νότιες περιοχές της Ελαφονήσου, λόγω της γεωγραφικής τους θέσης, το «Φράγκο», το «Τσερατσίνικο» και το «Πορί» με τη «Χουρχουλακιά», αποτελούσαν «συνοριοφύλακες» από το 1715 έως το 1821 της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, από το Μάρτιο του 1821 μέχρι το 1828 της Επαναστατημένης Ελλάδας, και από το 1828 έως το  Μάιο του 1864 του Νεοσύστατου Ελληνικού κράτους με την Αγγλική κατάκτηση των Κυθήρων.
    Το Μάρτιο του 1821 όταν ξέσπασε η Ελληνική Επανάσταση, και οι Οθωμανικές Αρχές της Διοικήσεως του Φαρακλού έσπευσαν να καταφύγουν στο κάστρο της Μονεμβάσιας,  η Ελαφόνησος και όλη την συνεχόμενη περιοχή των Βατίκων ελευθερώθηκε αμέσως. Ο «βατικιώτικος όρμος» και οι «απαγκεροί κόρφοι» της Ελαφονήσου έγιναν κέντρο επιχειρήσεως του Ελληνικού στόλου, προσφέροντας προστασία στη περιοχή, που ανάγκασε ακόμα και τους περαστικούς πειρατές του Τσερατσίνικου να απομακρυνθούν. Στην περιοχή και στο Καραβά των Κυθήρων που συνέχιζαν να διαμένουν  συγκεντρωμένοι, και  προστατευμένοι από τους Οθωμανούς, οι «φυγάδες Βατικώτες» του 1770, που είχαν καταφύγει στα υπό Ενετικής κατάκτησης τότε Κύθηρα, για να βρουν ασφάλεια  από τους  αιμοσταγείς Αλβανούς, και άλλοι καταδιωκόμενοι από τους Οθωμανούς.

Άποψη του λόφου Απλουνόρι των Κυθήρων, χαλκογραφία του Δήμου Stephanopoli από το βιβλίο

"Voyage de Dimo et Nicolo Stephanopoli en Grece...", Παρίσι 1800

    Κατά το τέλος Μάρτιο του 1821 από κάποιον Βατικιώτη που πέρασε αντίπερα «κρυφά» και έφερε την είδηση, ακούστηκε μια δυνατή φωνή στη πλατεία του Καραβά. «Το Βάτικοοο  λευτερώθηκεεε  ο Τούρκος έφυγεεεε!». Ξεσηκωμός έγινε από τους «Βατικιώτες  φυγάδες» αλλά και από Μονεμβασίτες  και Ζαρακιώτες, που άρχισαν να οργανώνουν την συμμετοχή στον Αγώνα και την  επιστροφή τους πίσω στα χωριά τους. ‘Όμως η επίσημη πολιτική της Μεγάλης Βρετανίας ήταν φιλοοθωμανική. Ο ‘Αγγλος Αρμοστής Maitland  πήρε σκληρά μέτρα για τους Επτανήσιους και για όσους  Κυθήριους έφυγαν κρυφά να πάνε να συμμετέχουν στον Αγώνα, υπήρξε διωγμός, εξορία και δέσμευση των περιουσιών. Όμως για τους «Βατικιώτες και τους άλλους φυγάδες» που είχαν αποφασίσει να επιστρέψουν, τα μέτρα αυτά δεν στάθηκαν εμπόδιο, έβλεπαν από το Καραβά το ελεύθερο Λαφονήσι  που ήταν το πλησιέστερο σημείο των Βατίκων να τους προκαλεί και να τους προσκαλεί, στην ελευθερία τους.
    Πολλά παλικάρια, «Βατικιώτες φυγάδες» αλλά και Κυθήριοι, ενθουσιασμένοι από την Επανάσταση έφτασαν πρώτοι στο ελεύθερο Λαφονήσι, και από κει έφτασαν στη Μονεμβάσια και ενώθηκαν με τους άλλους Αγωνιστές. ‘Ενας από τους πρώτους που έφτασε ήταν και ο Βατικιώτης  Μεσοχωρήτης  φυγάς  Α.Τσάκος, αφού έδωσε πολλές μάχες με τους Οθωμανούς,  εγκαταστάθηκε στο Λαφονήσι.
    Το Στενό της Ελαφονήσου και οι παραλίες του Τσερατσίνικου έγιναν «δίοδος» για τα κύματα των «Βατικιωτών φυγάδων», Μονεμβασιτών, αλλά και Κυθηρίων, που είχαν προβλήματα με της Αγγλικές Αρχές, και διέφευγαν στα ελεύθερα Βάτικα , από το 1821 έως το 1825, κρυφά μέσα στη νύχτα με ναυλωμένες βάρκες. Οι Αγγλικές αρχές όταν τους αντιλαμβάνονταν τους καταδίωκαν, αλλά όταν πατούσαν οι «φυγάδες» επάνω στο νησί δεν τολμούσαν να πλησιάσουν και να τους καταδιώξουν  επάνω σε ελεύθερο Ελληνικό έδαφος, και επέστρεφαν πίσω, και όπως ανέφεραν οι «Βατικιώτες  φυγάδες»  Κάτω- Μεντιάνοι: << ...μόλις πατούσανε από τη βάρκα στα αμουδερά του Τσερατσίκου, οι άνδρες ανέβαιναν στο κάβο του Φράγκου και στο κάβο του Τσερατσίνικου και προκαλούσαν αδιάντροπα και πρόστυχα τους Αγγλους >> (αφήγηση Ιωάννης Αγγ. Μέντης Αγγελογιαννάκης  1832-1917 προς τα εγγόνια του).
    Εκτός από τους «Βατικιώτες φυγάδες» που διέμειναν μεγάλα χρονικά διαστήματα επάνω στο νησί, υπήρχε και η παρουσία  οικογενειών  «Κυθηρίων φυγάδων» καταδιωκόμενοι  από τις Αγγλικές Αρχές, ζήτησαν καταφύγιο στο ελεύθερο Λαφονήσι, να πως δικαιολογείται η παρουσία τους επάνω στο νησί:

Μαρτυρία

<<Τέλος Αυγούστου του 1821 ένα πλοιάριο που μετέφερε περίπου 50 άτομα  οθωμανών, άνδρες, γυναίκες και παιδιά, για προορισμό την Κρήτη, ανοικτά στον καβο-Μαλέα, λόγω θαλασσοταραχής αγκυροβόλησε βόρεια  των Κυθήρων στην Αγία Πατρικία, σε Αγγλικό έδαφος. Είχανε βγάλει το κόσμο έξω στη στεριά και ξεκουραζόντουσαν μέσα σε ένα χωράφι στη τοποθεσία «Δημαρικόλακο».   Στον Καραβά  έφτασε γρήγορα η είδηση ότι βρίσκονται Οθωμανοί στην Αγία Πατρικία .Το εθνικό θέμα ήταν σε έξαρση μεγάλη, και λόγου της Αγγλικής απαγόρευσης με τις βαρύτατες ποινές, δυσκολευόντουσαν  οι άνδρες που είχαν οικογένεια να περάσουν στο Μοριά για να συμμετάσχουν στον αγώνα. Τώρα, λοιπόν, που άκουσαν -Οθωμανοί στην Αγία Πατρικία, φούντωσε το αίσθημα πατριωτισμού, ξεσηκωθήκανε,  πολλοί  άνδρες πήρανε ότι μαχαίρι βρήκανε, κατεβήκανε κάτω στη θάλασσα , όπου κατέσφαξαν όλους τους Οθωμανούς. Επειδή είχαν το φόβο των Άγγλων, γνωρίζοντας την πολιτική τους υπέρ των Οθωμανών ,έφεραν βόδια όπου όργωσαν το χωράφι για να εξαφανίσουν τα αίματα, και τα ίχνη, να μην τα δουν οι Άγγλοι.

Όμως γρήγορα το πληροφορήθηκαν αυτό οι Αγγλικές Αρχές, και ο Αγγλος διοικητής των Κυθήρων εκύρηξε στα Κύθηρα Στρατιωτικό νόμο, ετοίμασε ένα Στρατιωτικό σώμα στη Χώρα που βρισκότανε η Αγγλική Διοίκηση, να πάει στο Καραβά να τιμωρήσει άγρια τους εξεγερμένους. Μαθεύτηκε αυτό στον Καραβά και οι περισσότεροι που συμμετείχαν στη σφαγή  φοβούμενοι την Αγγλική τιμωρία που η φήμη της ήταν μεγάλη ,μάζεψαν ότι πράγματα μπορούσαν, πήραν τις οικογένειές τους και ότι ζώα μπορούσαν και πέρασαν «Αντίπερα» στο Μοραΐτικο, και ελεύθερο τώρα νησί στο Λαφονήσι. Όσοι αψήφησαν  το φόβο και έμειναν πίσω, γνώρισαν την αγριότητα των Άγγλων. Συνέλαβαν τέσσερα άτομα, τους έκλεισαν στο Κάστρο, και τους καταδίκασαν σε θάνατο. Τα δύο άτομα κατάφεραν να δραπετεύσουν και έφυγαν κρυφά από τα Κύθηρα. Τους άλλους δύο αφού τους «πίσσωσαν» (Τους έβαλαν μέσα σε πίσσα), τους κρέμασαν στα δένδρα, στο δρόμο που πηγαίνει προς το Ποταμό>>.
Αφηγητής: 24 Νοεμβρίου 2013 Τζώρτζης  Ανωμήτρης.

    Οι «Βατικιώτες φυγάδες»  που πέρασαν αυτή τη «Δίοδο» και βρήκαν ασφάλεια στην ελεύθερη Ελαφόνησο, πολλοί που είχαν άμεσους συγγενείς  στα χωριά έφυγαν γρήγορα, άλλοι όμως παρέμειναν μεγάλα χρονικά διαστήματα επάνω στο νησί έως ότου πάρουν τα κτήματά τους πίσω ή Εθνικά κτήματα που τους αντιστοιχούσαν, όπως και «ολίγοι Κυθήριοι φυγάδες» αλλά και λιγοστοί «Γυθειάτες φυγάδες», που κατά της επιχειρήσεις του Ιμπραήμ πασά το 1825-1826 στη Λακωνία , έφτασαν εδώ και  βρήκαν καταφύγιο στο νησί.  Όλοι  αυτοί που παρέμεναν προσωρινά επάνω στο νησί διέμεναν σε καλύβια  που βρήκαν ή έφτιαξαν μέσα σε Οθωμανικά κτήματα,  που τα είχαν παρατήσει οι Οθωμανοί ιδιοκτήτες τους, άλλοι δια παντός όταν έφυγαν να πάνε να κλειστούνε στο κάστρο της Μονεμβάσιας, και άλλοι, όσοι  δεν έφυγαν, προσωρινά, λόγου της μεγάλης ταραχής που επικρατούσε και βρισκόντουσαν  κλεισμένοι στο περίγυρο του Μεσοχωρίου, φαρακλού, και Καστανιές. Είχαμε την τύχη από αναφορές παλιών κατοίκων της νήσου, από τους παλιούς οικισμούς του Κάτω  Νησιού,  να γνωρίζουμε ονόματα και γεγονότα  από αυτά τα κύματα των «φυγάδων»  που πέρασαν και διέμειναν κάποιο χρονικό διάστημα στο νησί. Αναφέρω μόνο ένα μικρό αριθμό  «φυγάδων» προς ενημέρωση των αναγνωστών .

ΑΠΟ ΒΑΤΙΚΙΩΤΕΣ  ΦΥΓΑΔΕΣ

Σίμος Ελαφόνησος, 1966. Φωτογραφεία του Δημήτρη Χαρισιάδη από το Αρχείο του Μουσείου Μπενάκη

-Δημήτρης πολίτης (εγκαταστάθηκε στο Μεσοχώρι
-Αναγνώστης Δελακοβίας. Παρέμεινε μεγάλο διάστημα στο Λαφονήσι στην περιοχή της Λεύκης, καλλιεργούσε προσωρινά μια περιοχή που διατηρεί το ονομά του μέχρι σήμερα «στου Ντελακοβία, το 1828-1829 εγκαταστάθηκε στον Αγιο Νικόλαο
-Τσάκος. Εγκαταστάθηκε στο Λαφονήσι
-Σπύρος Αλιφέρης η Σίμος, παρέμεινε μεγάλο διάστημα στη Λεύκη,  πιθανόν από το χώρο που καλλιεργούσε στη συγκεκριμένη περιοχή, πήρε και το ονομά του «Ο Σίμος», το 1828-1830 εγκαταστάθηκε στο Λάχι
-Kανέλλης. Εγκαταστάθηκε στο Παραδείση
 -Παναγιώτης Ανωμήτρης ,εγκαταστάθηκε στο Φαρακλό
-Παναγιώτης  Ψαρράκης, εγκαταστάθηκε στο Λάχι
-Χ. και Α. Μέντης ,εγκαταστάθηκαν στο Λαφονήσι
-Πολυχρόνης Τζέτζος, εγκαταστάθηκε στο Φαρακλό
-Παναγιώτης Περιβολάρης, εγκαταστάθηκε στο Αγιο Νικόλαο
-Τσουκαλάς, εγκαταστάθηκε στο Λάχι
-Σαραντίτης, εγκαταστάθηκε στο Φαρακλό
 -Μπούφος, εγκαταστάθηκε στο Μεσοχώρι
 -Ο Τσαμπηράς, (Μονεμβασίτης φυγάς), επέστρεψε μαζί με τους «βατικιώτες φυγάδες», έμεινε αρκετό διάστημα στο νησί, πιθανολογείτε να ήταν γαμπρός των Μεντέων (κάτω Μεντιάνων), η περιοχή που καλλιεργούσε ονομάσθηκε στου «Τσαμπηρά»,με το πέρασμα των χρόνων έγινε όπως συνήθως παραφθορά της λέξεως, και λέγεται σήμερα στου «Τσιμπηρή».Το 1828-1830 έφυγε από το νησί και εγκαταστάθηκε στα χωριά της Μονεμβάσιας
-Κατράκης, Μονεμβασίτης φυγάς (από τη περιοχή της Δαιμονιάς), επέστρεψε, έμεινε αρκετό διάστημα επάνω στο νησί, η περιοχή που καλλιεργούσε ονομάζεται μέχρι σήμερα στου «Κατράκη», το 1827-1829 εγκαταστάθηκε στο φαρακλό

ΚΥΘΗΡΙΟΙ ΦΥΓΑΔΕΣ
-Παναγιώτης Καλογρίδης, «Κυθήριος φυγάς» παρέμεινε αρκετό διάστημα επάνω στο νησί, ο αγρός που καλλιεργούσε επάνω στο  «Φράγκο» μέχρι σήμερα αναφέρεται στου «Καλογρίδη»,   το 1828-1830, εγκαταστάθηκε στο Παραδείση.
 -Ο Σπύρος Φάρος, «Κυθήριος φυγάς», ήταν από τους πρώτους που αδιαφόρησαν για τα μέτρα  που έλαβε η Αγγλική Διοίκηση, έφτασε στο Λαφονήσι και γρήγορα ενώθηκε με τους Αγωνιστές στη Μονεμβάσια. Εγκαταστάθηκε στη Πεζούλα,(στη Νέα-πόλη).Το 1859 βάπτησε στο Τηγάνι της Ελαφονήσου το γιο του Φαρακλιώτη που είχε εγκατασταθεί στο Λαφονήσι από το 1845, του Γιαννιού Λιάρου, το Σπύρο Ι. Λιάρο το Φάρο, (οικογένεια Σπυριάνοι).  
 -Ο Βρακοζώνας, «Κυθήριος φυγάς», παρέμεινε αρκετό διάστημα επάνω στο νησί, όταν δόθηκε αμνηστία από την Αγγλική Διοίκηση επέστρεψε στα Κύθηρα, αναφέρει για αυτόν ο  Τζώρτζης Ανωμήτρης
«Ο Βρακοζωνάς, μετά την αναχώρησή του απο το Λαφονήσι επέστρεψε στα Κύθηρα, έμεινε κάποιο διάστημα στο Καραβά για να αποκτήσει πάλι τα δικαιώματα του Πολίτου της Ιονίου Πολιτείας, γιατί διαμένοντας στο Λαφονήσι είχε χάσει αυτά τα δικαιώματα . Μετά εγκαταστάθηκε οικογενειακώς στη Σμύρνη, που σαν κάτοικος της Ιονίου Πολιτείας με το Αγγλικό καθεστώς, είχε πολλά προνόμια.»   Αφηγητής  17 Φεβρουαρίου 2011 Τζώρτζης  Ανωμήτρης.
 -Χρήστος Κρίθαρης  «Κυθήριος  φυγάς», Καραβίτης, πιθανόν ένας από τα άτομα που έδρασαν στη σφαγή των Οθωμανών στην Αγία Πατρικία, διέφυγε από τους Αγγλους στο Λαφονήσι,και συμμετείχε  Αγωνιστής της Επαναστάσεως,  εγκαταστάθηκε στα χωριά της Μονεμβάσιας .
  -Γιώργης Τζωρτζόπουλος, η Κατσουλιέρης, «Κυθήριος φυγάς» ,Καραβίτης, πιθανόν και αυτός  ένας από τα άτομα που  έδρασαν στη σφαγή των Οθωμανών  στην Αγία Πατρικία , διασώθηκε από την οργή των Άγγλων στο Λαφονήσι, ασφάλισε την οικογένεια του στο νησί,, και συμμετείχε Αγωνιστής της Επαναστάσεως , το 1829-1830, εγκαταστάθηκε οικογενειακώς στο Λάχι. Τη περίοδο 1860 ο γιος του Χαραλάμπης Κατσουλιέρης ή Κατζηλιέρης εγκαταστάθηκε στο Λαφονήσι και ασχολήθηκε με τη κτηνοτροφία που ήταν η κυρίως εργασία των κατοίκων των παλαιών οικισμών της νήσου. Τη δεκαετία του 1880 1890 μετακινήθηκε με το κοπάδι του και εγκαταστάθηκε στο Κάτω Κάμπο στη θέση «Τ άγιου Ονούφρη το πηγάδι», που μαζί με το Γιάννη Τσάκο από τη Βίγλα της Ελαφονήσου φτιάχνουν την εκκλησία τον «Αγιο Γεώργιο» και γίνονται οι πρώτοι οικιστές  και δημιουργούν τον σημερινό οικισμό  ο «Αγιος Γεώργιος Βοιών». (πληροφορίες Ανδρέας Ν.Κατζηλιέρης, Αγιος Γεώργιος Βοιων). 

ΓΥΘΕΙΩΤΕΣ  ΦΥΓΑΔΕΣ

Λιμάνι Γυθείου, 1935

«Γυθειώτες φυγάδες» από τη περιοχή το Μαραθονήσι, ήταν   «ολίγοι», αναφέρεται μόνο ενας από τους παλιούς κατοίκους  του νησιού, ο Σταυριανάκος, που διέμενε προσωρινώς στο Ανατολικό τμήμα του νησιού στο «μανδρί του Χασαναγαδάκη»   μετά το 1829-1830 εγκαταστάθηκε στη Πεζούλα. Αργότερα το 1851 ο γιος του Σταυριανού  Αρώνη από τον οικισμό «Παναγίτσα» στο Κατωνησί Ελαφονήσου, ο Παναγιωτάκης, παντρεύτηκε θυγατέρα του Σταυριανάκου από τη Νεάπολη και την «έφερε νύφη στο Κάτωνησί».
    Αυτό το πλήθος,  από τα κύματα των «Βατικιωτών φυγάδων», που επέστρεφαν πίσω στη ελεύθερη τώρα πατρίδα τους, όπως και οι «ολίγοι Κυθήριοι  και Γυθειάτες φυγάδες», που βρήκαν  φιλοξενία από τους κατοίκους της νήσου, ασφαλές καταφύγιο και παραμονή  όλο το διάστημα της ελληνικής Επανάστασης ,τη περίοδο 1829-1830  έφυγαν και οι τελευταίοι  «φυγάδες» από το νησί, μετακίνησαν και εγκαταστάθηκαν πλην από μερικούς Κυθήριους  που επέστρεψαν στα  Αγγλοκρατούμενα  Κύθηρα ,στη Πεζούλα, και στους οικισμούς Μεσοχώρι, Φαρακλό, Λάχι, και Αγιο Νικόλαο. Παρέμειναν στο Λαφονήσι  και εγκαταστάθηκαν οι «Βατικιώτες φυγάδες, Μσοχωρήτες», οικογένειες Τσάκος, και Μέντης (Κάτω Μεντιάνοι) ,που ενσωματώθηκαν με τους εδώ εγκατεστημένους Μεσοχώρητες με τις οικογένειες  Αρώνης,  Μέντης  (Πάνω Μεντιάνοι),και Σωτήρης, στους παλιούς οικισμούς του νησιού, όπου ξεκινάει η ανάπτυξη  των παλαιών οικισμών της Ελαφονήσου, με μια δυνατή «Βατικιώτικη παρουσία» επάνω στο νησί ,δημιουργώντας το 1835 τη πρώτη επίσημη παρεδρία (Κοινότητα)  στους παλαιούς  οικισμούς και ανήκε διοικητηκά το νησί  στο Μεσοχώρι που παρέμεινε ενσωματωμένη  η Ελαφόνησος με το Μεσοχώρι  έως το 1914, που μεταφέρθηκε στη Κοινότητα του Κάμπου.
    Τα τελευταία χρόνια βλέπουμε να αναφέρονται επίμονα σε πολλά επίσημα και ανεπίσημα έντυπα ότι η Ελαφόνησος  και η Νεάπολη τη περίοδο 1821 - 1825 κατακλύσθηκαν  και εγκαταστάθηκαν σε αυτές της περιοχές από πλήθη «Κυθήριων Φυγάδων». Όπως διαπιστώνει ο Αναγνώστης δεν ισχύει αυτό, αντιθέτως κατακλύσθηκαν και εγκαταστάθηκαν σε αυτές τις περιοχές τα πλήθη από τους «Βατικώτες φυγάδες» του 1770 που επέστρεφαν στα ελεύθερα Βάτικα,  αναμεσά τους και «ολίγοι  Κυθήριοι».

25η Μαρτίου 1966 στην Ελαφόνησο

Παναγιώτης Πέτρου Αρώνης "Τσουλάκος"

Χαράλαμπος Πέτρου Αρώνης ''Κατσίμπης''

Το άρθρο γράφει ο Παναγιώτης-Κυριάκος Αρώνης «Τσουλάκος» και αποτελεί μέρος από το προσωπικό ιστορικό και συγγραφικό αρχείο του «Η Ελαφόνησος από τις ημέρες του Σταυριανού Αρώνη έως σήμερα».

    Η πανδημία της Ισπανικής γρίπης κάνει την εμφάνισή της το Φεβρουάριο του 1918, όσο οι στρατιωτικές επιχειρήσεις του Α΄ Παγκοσμίου πολέμου συνεχίζονταν, και

ολοκλήρωσε τον κύκλο της τον Απρίλιο  του 1920, αφήνοντας πίσω της 500 εκατομμύρια  κρούσματα και περίπου 50 εκατομμύρια θανάτους. Η Ισπανική γρίπη πιθανότατα προήλθε από την Άπω  Ανατολή, ονομάσθηκε όμως Ισπανική γρίπη γιατί οι πρώτες αναφορές για την πανδημία προήλθαν  από τον Τύπο της Ισπανίας  η οποία δεν συμμετείχε στον πόλεμο. Η διαδρομή της πανδημίας πραγματοποιήθηκε σε τέσσερα στάδια :
1) από τον Φεβρουάριο του 1918 έως τον Ιούνιο  του 1918
 2)από τον Αύγουστο του 1918 έως τον Δεκέμβριο του 1918 ( που ήταν ο φονικότερος)
3)από τις αρχές του 1919
 4)την άνοιξη του 1920.  

    Στην Ελλάδα τα πρώτα κρούσματα της Ισπανικής γρίπης εκδηλώθηκαν στην  Θεσσαλονίκη και την Πάτρα κατά τους μήνες Ιούνιο και Ιούλιο του 1918. Η Ελλάδα χτυπήθηκε περισσότερο  από το δεύτερο κύμα της πανδημίας, από τον Αύγουστος του 1918 έως το Δεκέμβριο 1918. Τα κρούσματα το 1919 και το 1920 ήταν λιγότερα εν συγκρίσει με άλλες Ευρωπαϊκές χώρες. Παρόλο που ο Τύπος της εποχής τον Οκτώβριο  του 1918 αναφέρει «...αλάβωτοι από την επιδημία παραμένουν η Λακωνία η Ακαρνανία και τίνες των νήσων...» εν τούτοις η έρευνα που έγινε σε μια μικρή μόνο περιοχή των Βατίκων , το Λαφονήσι και τον Κάτω Κάμπο  τα θύματα της πανδημίας που αναφέρονται διαψεύδει απόλυτα τον γράφοντα.

    Παρακάτω παρουσιάζονται από το προσωπικό αρχείο τα θύματα που νόσησαν και κατέληξαν από τον φονικό ιό της Ισπανικής γρίπης καθώς και πρωτογενείς  πηγές όπως μου τις αφηγήθηκαν οι αυτοβιογραφούμενοι.

 ΛΑΦΟΝΗΣΙ
-Πέτρος Κύρ.Αρώνης «ο Κυριακάκος» 1898- Ιούνιος 1918 ετών 20. Ναύτης στο Ναύσταθμο του Πόρου νόσησε από τον ιό και σε δύο ημέρες πέθανε.
-Ιωάννης Π.Νικηφόρος «ο Κουλεντάκος» 1914-  10 Ιουλίου 1918 ετών  4.
-Νικόλαος Παντ.Τσάκος «ο Παντελάκος» 1898 -3 Αυγ.1918, ετών 20. Ναύτης νόσησε από την επιδημία της «Ελονοσίας» που την ίδια εποχή με την Ισπανική γρίπη  «θέριζε» το Στρατό.
 -Ηρακλής Χαρ.Ανωμήτρης 1846- 6 Αυγούστου 1918, ετών 74.
 -Μαρίτσα Δημ. Μέντη «η Καλιφρουνού» 1873- Οκτ.1918 ετών 45. Πέθαναν την ίδια εποχή  με την επιδημία και τρία παιδιά της.
 -Σπύρος Δημ..Μέντης   1909 -1918  ετών 9.
-Στυλιανή Δημ..Μέντη  1913-1918  ετών 5.
- δεν διασώθηκε το τρίτο όνομα.                                                                                                             
 
ΜΑΡΤΥΡΙΑ
- «....μου έλεγε η μάννα μου ότι από το σπίτι του παππού μου του γέρου Καλιφουρνά μέσα σε έξη μήνες, από τον Ιούνιο μέχρι το Δεκέμβρη του '18, από τη γρίπη έχασε τρία αδέλφια και πέθανε και η μάννα τους η         γιαγιά η Καλιφουρνού 45 χρονών....»
Αφηγητής 5 Ιουλίου 2017

- Ιωάννης Λεων.. Λιάρος ο «Τσίγκος»
-Μαρούλη Χ..Αρώνη «η Κουβαράκενα»1871- 25 Νοέμβ 1918 ετών 47.  
 -Σταυρούλα Ιωαν. Αρώνη «η Κριαρακίτσα» 1900-Δεκ.1918 ετών 18.
-Κυράννη Γ. Σούκου-Αρώνη «η Πιστολίτσα» 1896-Δεκ. 1918 ετών 22.
-Γρηγορία Στ.Αρώνη «η Ρίτσενα» 1865-12 Δεκ. 1918 ετών 53.
-Νικόλαος ιερέως Παναγ..Μέντης «ο Παπαδονικόλας 1885 -18 Δεκ 1918 ετών 33.

-Μερόπη Χ. Αρώνη «η Κριαράκενα», 1895-20 Δεκ.1918 ετών 23.
-Κλεοπάτρα Ηρ. Ανωμήτρη «η Ηρακλήνα» 1860-1 Γενάρη 1919 ετών 58.

ΠΟΡΟΚΟΠΙΑ  (ΛΑΤΟΜΕΙΟ)       
  -Από την 4μελής οικογένεια του Γρηγόρη Παν. Χριστοδουλάκου που αφανίστηκε από τις επιδημίες από τη περίοδο 1912-13 με την «ελονοσία» που μάστιζε το Κάτω Κάμπο εξ αιτίας της Λίμνης που πέθανε ο Γρηγόρης Π. Χριστοδουλάκος, και σε σαράντα ημέρες πέθανε και  η γυναίκα του Καλλιόπη από την ίδια νόσο. Το 1918 πέθανε η δεύτερη κόρη του
-Κανέλλη Γρηγ..Χριστοδουλάκου 1903- Οκτ 1918 ετών 15.
Επέζησε μόνο η πρώτη του κόρη Μαρία Παν Λιάρου -Χριστοδουλάκου η «Μπολσεβίκενα»,που το 1927 εγκαταστάθηκε με την οικογένεια της στο Λαφονήσι.
-Μαρούλη Ελευθερίου Νικηφόρου-Μέντη 1890 - 6 Αυγ 1918 και τα δύο δίδυμα μωρά της.
- Ελένη  Ελ. Νικηφόρου Φεβ 1918-24 Δεκ.1918
-Ειρήνη Ελ Νικηφόρου Φεβ 1918-26 Δεκ 1918
Μετά το θάνατο της γυναίκας του και των παιδιών του ο Λευτέρης Νικηφόρος εγκαταστάθηκε και παντρεύτηκε  στο Λαφονήσι.   
                                                  

 ΜΕΓΑΛΗ ΣΠΗΛΙΑ
  -Γεώργιος Γρηγ..Χριστοδουλάκος  1883-Δεκ 1918

ΑΓΙΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ

Από όλη την περιοχή των Βατίκων ο οικισμός του Αγίου Γεωργίου αναφέρεται να έχει πληγεί περισσότερο από την Ισπανική Γρίπη και να θρηνεί έναν μεγάλο αριθμό των κατοίκων της 

-Κων\νος Χαρ.Κατζηλιέρης   1885-  19 Δεκ. 1918   ετων 33.        
-η γυναίκα του Ελένη             1887-   Δεκ 1918    ετών 31.
-η κόρη τους Γεωργία Κ. Κατζηλιέρη    1912-  Δεκ 1918  ετών 6.
-Από την 5μελή οικογένεια του Ζαχαρή Ιωαν Κοντάκου που δοκιμάστηκε  από  της επιδημίες, το 1914 πέθανε ο Ζαχαρής από την επιδημία της Ελονοσίας, το 1918 πέθαναν τα παιδιά του.

  -Ειρήνη Ζαχ. Κοντάκου 1909 - Δεκ . 1918  ετών 9 .
-Γρηγόρης Ζαχ  .Κοντάκος 1913-Δεκ 1918     ετών  5.
 Επέζησε η γυναίκα του Αναστασία και ο γιος του Γεώργιος Ζαχ..Κοντάκος που το 1920 εγκαταστάθηκαν στο Λαφονήσι.
Δυστυχώς δεν διασώθηκαν τα ονόματα των θυμάτων, όμως ο απόηχος του θανάτου που έπεσε στον οικισμό έφτασε μέχρι τις ημέρας μας, να τη μας πληροφορεί ο μπάρμπα Μήτσος ο Παλεθρόμητσος από το Λαφονήσι.                              

Η εταιρεία Alexnder Graham Bell διαφήμιζε πως τα τηλέφωνα είναι η λύση στην καραντίνα      

 ΜΑΡΤΥΡΙΑ                                                                                   
 « ...το 1918 είχαμε αποκλεισμό, ήταν ο Πρώτος Παγκόσμιος Πόλεμος, είδαμε  πείνα, είδαμε αρρώστιες, πεθαίνανε και μένανε άθαφτοι.  Είχε πέσει μία γρίπη όπου την έλεγαν Ισπανική γρίπη, πεθάνανε πολλοί στ' Αλαφονήσι, έξω στο Κάμπο στον Αγιώργη πεθάνανε οι περισσότεροι, ένας γέρος στεκότανε μόνο στα πόδια του ο Παναγιώτης ο Νικηφόρος ο Χιλιώτης 65 χρονών, αυτός έπινε πολύ κρασί και δεν το νέπιασε καθόλου η γρίπη, ήβρε  αρκετό και στα βαρέλια των πεθαμένων , έπινε καλά, και έβανε τους πεθαμένους σ΄ενα σακί ,άνοιγε γούβες και τους έριχνε και δύο μαζί, θειός  σχωρέστονε ,Αγία η ψυχή του...»
Αφηγητής  Δεκέμβριος 1990, Δημήτριος Χαρ, Μέντης «ο Παλεθρόμητσος»                                                     
  -  Την πληροφορία του μπάρμπα Μήτσου μας την διαβεβαιώνει και ο αγαπητός φίλος μου και συμπατριώτης μας  ο Ανδρέας Ν. Κατζηλιέρης από τον Αγιο Γεώργιο.                                                                                                      
                       
 ΜΑΡΤΥΡΙΑ       
«..το 1918 στη γρίπη, ο Παναγιώτης ο Νικηφόρος ο Χιλιώτης που τον λέγανε, αυτός με είχε  βαπτίσει, ήταν πολύ γερός άνθρωπος, όσοι πεθαίνανε, άνοιγε λάκκους και έναν  έναν  που πέθαινέ τον έβανε στον όμω  και πήγαινε και τον έχωνε ,πεθάνανε πολλοί  τότες, του πατέρα μου κάτι ξαδελφάδες, του μπάρμπα Πιερή του Κουντούρη κάτι αδελφάδες, μου λέγανε κάτι κοπέλες σαν τα κρύα νερά, οι κοτσίδες τους ήτανε μέχρι κάτω...»
Αφηγητής   4 Ιουλίου 2019 Ανδρέας Ν. Κατζηλιέρης. Αγιος Γεώργιος.   
                                           
     Εύχομαι να γίνει κάποια εντατική έρευνα και από  τα υπόλοιπα χωριά των Βατίκων ώστε κάποια στιγμή να γνωρίζουμε περίπου τον αριθμό των θυμάτων της περιοχής μας από  την περίοδο της Ισπανικής γρίπης...

Πληροφορίες
*Αρχείο Παναγιώτη Κυριάκου Αρώνη «Τσουλάκου» «Η Ελαφόνησος από τις ημέρες του Σταυριανού Αρώνη έως σήμερα», ΚΕΦΑΛΑΙΟ: Επιδημίες, Ισπανική γρίπη 1918,Ελονοσία,...

*Γιάννης Μουρέλος. «Η Ισπανική γρίπη του 1918-1920.Μια πανδημία την επαύριο του Πρώτου Παγκοσμίου πολέμου»                                                                                                                                                              

Μια έκθεση πρωτότυπη, επίκαιρη και μοναδική, καθώς για πρώτη φορά εκτίθενται στο κοινό έργα από τη φιλελληνική συλλογή Θανάση και Μαρίνας Μαρτίνου, θα έχουν τη δυνατότητα να απολαύσουν οι επισκέπτες του Μουσείου Κυκλαδικής Τέχνης από σήμερα σε ψηφιακό περιβάλλον (https://1821.cycladic.gr) και αργότερα -πανδημίας επιτρέπουσας- δια ζώσης. Πρόκειται για την έκθεση με τίτλο «Αρχαιολατρεία και Φιλελληνισμός. Συλλογή Θανάση και Μαρίνας Μαρτίνου», που παρουσιάστηκε σήμερα σε ζωντανή διαδικτυακή συνέντευξη Τύπου και η οποία διοργανώνεται στο Μέγαρο Σταθάτου με αφορμή τη συμπλήρωση 200 χρόνων από την έναρξη της Ελληνικής Επανάστασης του 1821.

Την έκθεση πλαισιώνουν ευρωπαϊκές, φιλελληνικές, καλλιτεχνικές δημιουργίες, καθώς και έργα Ελλήνων καλλιτεχνών εμπνευσμένα από θέματα της αρχαιότητας, που παρουσιάζονται σε διάλογο με αυθεντικές αρχαιότητες από μεγάλα μουσεία της Ιταλίας και της Ελλάδας, όπως τα μουσεία του Καπιτωλίου της Ρώμης, το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο της Βενετίας, το Αρχαιολογικό Μουσείο της Όστια, το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο, την Αρχαία Ελεύθερνα και το Αρχαιολογικό Μουσείο του Ρεθύμνου. Περιλαμβάνει 60 έργα από τη συλλογή Μαρτίνου -ελαιογραφίες, γλυπτά και ποικίλα καλλιτεχνικά αντικείμενα όπως ακρόπρωρα, ρολόγια, χρηστικές και διακοσμητικές πορσελάνες, έπιπλα, κοσμήματα, αμφορείς, μία ταπετσαρία τοίχου, ένα κέντημα, μία βεντάλια- πέντε αρχαιότητες και ένα εκμαγείο ρωμαϊκής αρχαιότητας. Στα επιλεγμένα φιλελληνικά έργα, αποτυπώνεται η παρουσία της αρχαίας Ελλάδας μέσα από αρχαία μοτίβα που υπαινίσσονται την προγονική κληρονομιά, την οποία οι Έλληνες αγωνιστές υπερασπίζονται ενώ ταυτόχρονα τους εμψυχώνει.

Η έκθεση έχει στηθεί στο Μέγαρο Σταθάτου από τον Δεκέμβριο 2020, αλλά η πανδημία δεν επέτρεψε την επίσκεψή της. Αρχικά η διάρκειά της ήταν ως τις αρχές Απριλίου 2021, αλλά -ευτυχώς- τα μουσεία έχουν παρατείνει τον δανεισμό των έργων τους τουλάχιστον ως τις 22 Ιουνίου. «Το Μέγαρο Σταθάτου είναι έργο του Ε. Τσίλερ που αποτελούσε την κατοικία της οικογένειας Όθωνα και Αθηνάς Σταθάτου μέχρι και το 1938. Χάρη σε αυτή την έκθεση έχουμε τη μοναδική ευκαιρία να το δούμε στην αρχική του μορφή, ως το εσωτερικό μιας μεγαλοαστικής κατοικίας της εποχής», δήλωσε μεταξύ άλλων η Σάντρα Μαρινοπούλου, πρόεδρος του Moυσείου Κυκλαδικής Τέχνης. «Η προετοιμασία διήρκεσε περίπου ένα χρόνο, μια πολύ ευχάριστη ανάμνηση... νομίζω ότι το αποτέλεσμα μας δικαιώνει όλους», δήλωσε η Μαρίνα Μαρτίνου, πρόεδρος του Ιδρύματος Αθανασίου και Μαρίνας Μαρτίνου, που ευχαρίστησε το μουσείο και τους συνεργάτες του, αλλά και τους δανειστές έργων τέχνης από την Ιταλία που συμπληρώνουν μοναδικά την έκθεση.

«Με αφορμή την έκθεση αυτή, ανακάλυψα ένα “ θησαυροφυλάκιο” από φιλελληνικές δημιουργίες μουσειακών προδιαγραφών, φιλοτεχνημένες από κορυφαίους και Έλληνες καλλιτέχνες. Τα περισσότερα έργα είναι αδημοσίευτα. Η επιλογή ανάμεσα σε τόσα σπουδαία έργα δεν ήταν εύκολη υπόθεση. Ευτυχώς ο θεματικός προσανατολισμός διευκόλυνε τη διαδικασία», δήλωσε η Δρ Φανή Μαρία Τσιγκάκου, ιστορικός τέχνης & συν-επιμελήτρια της έκθεσης που εστιάζει σε μια από τις πτυχές του φιλελληνισμού, την αρχαιολατρεία. «Η αρχαιολατρεία βρίσκεται στον πυρήνα της θεώρησης της Ελλάδας από τους Ευρωπαίους ήδη από την Αναγέννηση. Θα κορυφωθεί κατά τον 18ο αιώνα, αιώνα του Διαφωτισμού, και θα μετατραπεί σταδιακά σε μια επανεκτίμηση των υποδούλων Ελλήνων και τελικά θα μετασχηματιστεί σε ένα κίνημα έμπρακτης συμπαράστασης προς τους επαναστατημένους και αγωνιζόμενους Έλληνες το οποίο καλούμε φιλελληνισμό», συμπλήρωσε.

Για το κορυφαίο πρωταγωνιστικό έργο στην έκθεση, τη μαρμάρινη Αμαζόνα, σε φυσικό μέγεθος, δάνειο από τα Μουσεία του Καπιτωλίου της Ρώμης, που αποτέλεσε πηγή έμπνευσης σε έργα του 18ου και 19ου αιώνα, μίλησε μεταξύ άλλων ο καθηγητής, Ν. Χρ. Σταμπολίδης, διευθυντής του Μουσείου Κυκλαδικής Τέχνης και συν-επιμελητής της έκθεσης. «Σύμφωνα με την παράδοση, γύρω στο 420-430 πΧ, οι μεγάλοι καλλιτέχνες της αρχαιότητας εκείνης της εποχής, ο Φειδίας, ο Πολύκλειτος, ο Κρησίλας και ο Φράδμων, διαγωνίστηκαν να δημιουργήσουν το καλύτερο έργο μιας χάλκινης αμαζόνας που θα παρουσιάζονταν στο μεγάλο ιερό της Αρτέμιδος στην Έφεσο της Μικράς Ασίας. Ο διαγωνισμός όμως θα είχε ως κριτές του ίδιους τους καλλιτέχνες και φυσικά ο καθένας θα έβαζε πρώτον τον εαυτό του. Επομένως εκείνος που θα συγκέντρωνε τη δεύτερη θέση από όλους τους, αυτός θα ήταν ο νικητής. Και αυτός ήταν ο Πολύκλειτος. Έργα χάλκινα αμαζόνας από εκείνη την εποχή δεν σώζονται. Έχουν σωθεί όμως εξαιρετικά μαρμάρινα ρωμαϊκά αντίγραφα, όπως αυτό από τα Μουσεία του Καπιτωλίου, που υπογράφει ο Σωσικλής και είναι αυτό το οποίο έχει παραχθεί σε δεκάδες αντίγραφα ως σήμερα, ώστε σήμερα να θεωρείται ότι είναι το πρωταγωνιστικό έργο της αρχαιότητας», σημείωσε ο καθηγητής.

«Ο ιδιαίτερος χαρακτήρας στο Μέγαρο Σταθάτου, ένα εξαιρετικό αρχιτεκτονικό κατάλοιπο της Αθήνας των τελών του 19ου αιώνα, ήταν η αφετηρία. Η πρόκληση, όμως, όπως και η τελική απόφαση, ήταν καθαρά να δημιουργηθεί μια ατμόσφαιρα πιστή στο θέμα της εποχής, αντί μιας κινηματογραφικής αναπαραγωγής ενός εσωτερικού διακόσμου που έχει πλέον σχεδόν χαθεί. Να βρεθεί δηλαδή ο ρυθμός, μια ατμόσφαιρα που δίνει τη δυνατότητα στα έργα της πλούσιας και συγκινητικής αυτής συλλογής να στηθούν στο φυσικό τους χώρο», δήλωσε η σκηνογράφος Χλόη Ομπολένσκυ, που διαμόρφωσε τον εκθεσιακό χώρο.

Η έκθεση αποτυπώνεται σε τρισδιάστατη μορφή στο σύνολό της, όπως ακριβώς παρουσιάζεται και στο φυσικό χώρο μέσα στο Μέγαρο Σταθάτου. Οι επισκέπτες μπορούν να εξερευνήσουν ψηφιακά όλα τα αντικείμενά της ενώ επεξηγηματικά κείμενα και λεπτομερείς περιγραφές των έργων συμπληρώνουν την ψηφιακή περιήγηση. Επιπλέον, μπορεί κανείς να παρακολουθήσει βίντεο στο οποίο οι επιμελητές ξεναγούν τους επισκέπτες σε επιλεγμένα έργα. Η έκθεση, που πραγματοποιείται σε συνεργασία με το υπουργείο Πολιτισμού και Αθλητισμού και με τη συνδιοργάνωση και χρηματοδότηση της ΑΙΓΕΑΣ, Αστικής μη Κερδοσκοπικής Εταιρείας Πολιτιστικού και Κοινωφελούς Έργου, συνοδεύεται από δίγλωσσο κατάλογο στα ελληνικά και στα αγγλικά με αναλύσεις των επιμελητών, ενώ παρουσιάζονται όλα τα έργα με αναλυτικά επεξηγηματικά κείμενα και πλούσιο φωτογραφικό υλικό. Τον κατάλογο την έκθεσης, όπως και μια σειρά αντικειμένων εμπνευσμένων από την έκθεση, μπορεί κανείς να βρει στο e-shop του Cycladic Shop, στο www.cycladic.gr.

«Το ΕΣΥ είναι σε βαθύ κόκκινο. Επιτέλους η κυβέρνηση προχώρησε στην επίταξη υπηρεσιών ιδιωτών γιατρών για την κάλυψη των νέων covid κλινικών στα νοσοκομεία. Όπως είχαμε προτείνει. Όμως δεν αρκεί. Επιβάλλεται να προχωρήσει και στην επίταξη των ιδιωτικών κλινικών» υπογράμμισε η Φώφη Γεννηματά, ανοίγοντας το βράδυ της Δευτέρας τη συζήτηση στη ψηφιακή περιοδεία που οργάνωσε το Κίνημα Αλλαγής, αυτή τη φορά στη Κρήτη.

Πρόσθεσε με νόημα πως «το κατά τον κ. Μητσοτάκη τελευταίο μίλι, είναι μακρύς δρόμος» ενώ συμπλήρωσε πως τα δεδομένα που διαμορφώνονται για το 2021 στην Οικονομία, εξ αιτίας της πανδημίας δεν επιτρέπουν αισιοδοξία.. Όπως τόνισε χαρακτηριστικά η πρόεδρος του Κινήματος Αλλαγής, «ο κ. Μητσοτάκης έταξε άλμα δεκαετίας όταν σκοντάφτει ήδη από τα πρώτα βήματα. Η έλλειψη συγκεκριμένου σχεδίου, οι αποσπασματικές και καθυστερημένες παρεμβάσεις της κυβέρνησης, επαυξάνουν τις αρνητικές εξελίξεις, την ύφεση, το ιδιωτικό χρέος, το νέο έλλειμμα στον κρατικό Προϋπολογισμό. Η απειλή για χιλιάδες λουκέτα και μαζική ανεργία που θα βρούμε μπροστά μας όταν ανοίξει η οικονομία, είναι υπαρκτή. Τα μέτρα δεν προσφέρουν προοπτική για την επανεκκίνηση της οικονομίας. Απλά κρατούν το κεφάλι αυτού που κινδυνεύει να πνιγεί έξω από το νερό, προσωρινά».

Προυσιάζοντας τις προτάσεις του κόμματός της, η Φώφη Γεννηματά ανέφερε πώς είναι απαραίτητες για να μείνει όρθια η κοινωνία και ζωντανές οι επιχειρήσεις.

«Το νέο δεν κτίζεται πάνω σε ερείπια. Με μια κατεστραμμένη οικονομία και την ανεργία να παίρνει επικίνδυνες διαστάσεις, η πορεία της ανάκαμψης θα κοστίσει και θα διαρκέσει περισσότερο. Η κυβέρνηση οφείλει να διαπραγματευτεί με την Ε.Ε. την χρήση μέρους των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης για την επανεκκίνηση της Οικονομίας», επεσήμανε κι άσκησε έντονη κριτική στα μέτρα που ανακοινώθηκαν για τον περιορισμό των συνεπειών της πανδημίας στην οικονομία, στους εργαζόμενους και τις επιχειρήσεις.

Συγκεριμένα, η κ. Γεννηματά είπε πώς δεν υπάρχουν νέα προγράμματα ρευστότητας. Όσον αφορά την ένταξη των επιχειρήσεων στο πρόγραμμα Γέφυρα, για να έχει νόημα, πρέπει να μη αφεθούν ασύδοτες οι τράπεζες να θέτουν πρόσθετους όρους. Αν κάνουν ό,τι με τα φυσικά πρόσωπα, θα είναι δώρον-άδωρον. Σημείωσε ότι χρειάζεται για την τόνωση της ρευστότητας, ειδικό πρόγραμμα επιστρεπτέας προκαταβολής για την εστίαση και το λιανεμπόριο, που το 70% να είναι απευθείας ενίσχυση και να συνεχιστεί η αναστολή των πλειστηριασμών της α' κατοικίας, όπως επίσης και η αναστολή εφαρμογής του πτωχευτικού νόμου έως το τέλος του έτους.

Υπάρχει η εναλλακτική λύση, ο προοδευτικός δρόμος που δείχνει το Κίνημα Αλλαγής με τις προτάσεις του, και είναι εδώ για να τις επικαιροποιήσουμε και να τις ιεραρχήσουμε με βάση τις ανάγκες κάθε Περιφέρειας με στόχο ένα νέο και διαφορετικό παραγωγικό μοντέλο Ανάπτυξης, ανέφερε η πρόεδρος του ΚΙΝΑΛ. Ειδικά για τα πλεονέκτήματα της Κρήτης, σημείωσε ότι το νησί έχει όλες τις προϋποθέσεις να πρωτοπορήσει και στη μετά covid εποχή, αξιοποιώντας τη θέση του, το κλίμα, τους ανθρώπους του και αυτό που ήδη είναι, με βασικούς πυλώνες τον τουρισμό, τον αγροδιατροφικό τομέα, την ενέργεια και τις τεχνολογίες, πραγματοποιώντας το ποιοτικό άλμα. Παρουσίασε δε, τις επιμέρους προτάσεις του Κινήματος Αλλαγής γι όλο το φάσμα των οικονομικών δραστηριοτήτων της Κρήτης.

Δίνοντας τέλος, το περίγραμμα της άποψης του ΚΙΝΑΛ για το Ταμείο Ανάκαμψης, η Φώφη Γεννηματά ζήτησε να έρθει στη Βουλή και να συζητηθεί το θέμα του ελληνικού προγράμματος για το Ταμείο Ανάκαμψης. «Τα κονδύλια του ταμείου, είναι ίσως η μεγαλύτερη και τελευταία ευκαιρία για τη χώρα. Το πρόγραμμα ξεπερνά την κυβερνητική θητεία της ΝΔ. Δεν έχει κανείς λευκή επιταγή να τα διαχειριστεί όπως αυτός κρίνει» ανέφερε.

Τον λόγο πήρε στη συνέχεια ο πρώην υπουργός Οικονομικών , Φίλιππος Σαχινίδης, ο οποίος προχώρησε σε αναλυτική παρουσίαση της θέσης του Κινήματος Αλλαγής για το Ταμείο Ανάκαμψης εξηγώντας τις προτεραιότητες που απαιτούνται για να επανακκινήσει η οικονομία και να αντιμετωπιστούν οι ανισότητες.

Επίθεση στην υπουργό Παιδείας, Νίκη Κεραμέως, με αφορμή την σύμβαση του υπουργείου με τη CISCO, εξαπολύει με ανακοίνωση του ο ΣΥΡΙΖΑ κατηγορώντας την «ότι αφενός έδωσε εκατομμύρια με απευθείας αναθέσεις στην εταιρεία και αφετέρου ότι μετατρέπει τα προσωπικά δεδομένα των πολιτών σε πεδίο εμπορικής εκμετάλλευσης και επεξεργασίας από τους ιδιώτες».

Στην ανακοίνωσή του ο ΣΥΡΙΖΑ υποστηρίζει: «Με μια κίνηση της τελευταίας στιγμής, χωρίς καν σχετική ανακοίνωση προς τους αρμόδιους συντάκτες Παιδείας, η κα Κεραμέως ανάρτησε στα μουλωχτά τις συμβάσεις του υπουργείου της με τη CISCO για την τηλε-εκπαίδευση. Εν όψει της σημερινής κοινοβουλευτικής απάντησης στον τομεάρχη Παιδείας του ΣΥΡΙΖΑ Νίκο Φίλη, η κα υπουργός αναγκάστηκε να προσποιηθεί ότι ανταποκρίνεται στο εδώ και ένα χρόνο αίτημα σύσσωμης της αντιπολίτευσης να δώσει στη δημοσιότητα τις σκανδαλώδεις συμβάσεις».

Ακολούθως την κατηγορεί ότι «όπως προκύπτει από το σχετικό έγγραφο του Ελεγκτικού Συνεδρίου που η κ. Κεραμέως με πονηρό τρόπο ανάρτησε προκύπτει ότι όσα εμφάνιζε ως δωρεά μέχρι σήμερα, τελικά μόνο δωρεά δεν ήταν. Αντίθετα, κάθε «δωρεά» συνοδευόταν από αναθέσεις εκατομμυρίων ευρώ.

Η κυβέρνηση όμως δεν έμεινε εκεί. Φρόντισε αυτή να δωρίσει στην εταιρεία κρίσιμα προσωπικά δεδομένα από 1,5 εκat. πολίτες. Τώρα γίνεται καθαρό γιατί εδώ και ένα χρόνο η κα Κεραμέως κρύβει τις σχετικές συμβάσεις».

Κλείνοντας ο ΣΥΡΙΖΑ καταγγέλλει ότι «με αυτόν τον τρόπο η κυβέρνηση και η κα Κεραμέως εκμεταλλεύονται με απύθμενο θράσος τη δραματική κατάσταση που βιώνουν ένα χρόνο τώρα οι μαθητές και οι γονείς τους και κάνουν την πανδημία ευκαιρία πλουτισμού για τους αρεστούς τους».

Αναστέλλεται και για το μήνα Μάρτιο η πληρωμή δόσεων ρυθμισμένων οφειλών για επιχειρήσεις που είναι κλειστές με κρατική εντολή και για τους εργαζόμενους που βρίσκονται σε αναστολή απασχόλησης.

Αυτό προβλέπει απόφαση του υφυπουργού Οικονομικών Απόστολου Βεσυρόπουλου. Η υποχρέωση πληρωμής μετατίθεται για τον επόμενο του τελευταίου μήνα της ρύθμισης οφειλών που έχουν επιλέξει οι φορολογούμενοι για να τακτοποιήσουν τα χρέη τους προς την Εφορία.

Η απόφαση ορίζει ότι παρατείνεται η προθεσμία καταβολής της δόσης Μαρτίου 2021 ρυθμίσεων και διευκολύνσεων τμηματικής καταβολής βεβαιωμένων οφειλών στις Δ.Ο.Υ./Ελεγκτικά Κέντρα για τις επιχειρήσεις που έχουν ενεργό, κύριο κωδικό δραστηριότητας στις 20-3-2020 από τους αναγραφόμενους στον παρακάτω πίνακα, ή ακαθάριστα έσοδα ενεργού κατά την 20-3-2020 ΚΑΔ δευτερεύουσας δραστηριότητας από τους αναγραφόμενους στον πίνακα, όπως αυτά προκύπτουν από την αρχική δήλωση φόρου εισοδήματος φορολογικού έτους 2018, τα οποία είναι μεγαλύτερα από τα ακαθάριστα έσοδα που αντιστοιχούν στον κύριο ΚΑΔ στις 20-3-2020.

ΠΙΝΑΚΑΣ ΚΩΔΙΚΩΝ ΑΡΙΘΜΩΝ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ

01.49.19.02 Εκτροφή γουνοφόρων ζώων (αλεπούς, μινκ, μυοκάστορα, τσιντσιλά και άλλων)

01.49.3 Παραγωγή ακατέργαστων γουνοδερμάτων και διάφορων ακατέργαστων προβιών και δερμάτων

14.20 Κατασκευή γούνινων ειδών

15.11 Κατεργασία και δέψη δέρματος κατεργασία και βαφή γουναρικών

33.16 Επισκευή και συντήρηση αεροσκαφών και διαστημόπλοιων

46.42.11.27 Χονδρικό εμπόριο δεψασμένων η κατεργασμένων γουνοδερμάτων

46.42.11.40 Χονδρικό εμπόριο ημιετοίμων γουναρικών

46.42.11.29 Χονδρικό εμπόριο ειδών ένδυσης, εξαρτημάτων ρουχισμού και άλλων ειδών από γουνόδερμα (εκτός από καλύμματα κεφαλιού)

46.42.11.58 Χονδρικό εμπόριο αποκομμάτων γουναρικών

46.90.10.06 Χονδρικό εμπόριο διάφορων τουριστικών και λοιπών παρόμοιων ειδών λαϊκής τέχνης

47.19 'Αλλο λιανικό εμπόριο σε μη εξειδικευμένα καταστήματα, εκτός από Εκμετάλλευση καταστήματος ψιλικών ειδών γενικά (47.19.10.01) και Εκμετάλλευση περίπτερου (47.19.10.02)

47.41 Λιανικό εμπόριο ηλεκτρονικών υπολογιστών, περιφερειακών μονάδων υπολογιστών και λογισμικού σε εξειδικευμένα καταστήματα

47.42 Λιανικό εμπόριο τηλεπικοινωνιακού εξοπλισμού σε εξειδικευμένα καταστήματα

47.43 Λιανικό εμπόριο εξοπλισμού ήχου και εικόνας σε εξειδικευμένα καταστήματα

47.51 Λιανικό εμπόριο κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων σε εξειδικευμένα καταστήματα

47.52 Λιανικό εμπόριο σιδηρικών, χρωμάτων και τζαμιών σε εξειδικευμένα καταστήματα

47.53 Λιανικό εμπόριο χαλιών, κιλιμιών και επενδύσεων δαπέδου και τοίχου σε εξειδικευμένα καταστήματα

47.54 Λιανικό εμπόριο ηλεκτρικών οικιακών συσκευών σε εξειδικευμένα καταστήματα

47.59 Λιανικό εμπόριο επίπλων, φωτιστικών και άλλων ειδών οικιακής χρήσης σε εξειδικευμένα καταστήματα

47.61 Λιανικό εμπόριο βιβλίων σε εξειδικευμένα καταστήματα

47.62.63 Λιανικό εμπόριο χαρτικών ειδών

47.63 Λιανικό εμπόριο εγγραφών μουσικής και εικόνας σε εξειδικευμένα καταστήματα

47.64 Λιανικό εμπόριο αθλητικού εξοπλισμού σε εξειδικευμένα καταστήματα

47.65 Λιανικό εμπόριο παιχνιδιών κάθε είδους σε εξειδικευμένα καταστήματα

47.71 Λιανικό εμπόριο ενδυμάτων σε εξειδικευμένα καταστήματα

47.72 Λιανικό εμπόριο υποδημάτων και δερμάτινων ειδών σε εξειδικευμένα καταστήματα

47.75 Λιανικό εμπόριο καλλυντικών και ειδών καλλωπισμού σε εξειδικευμένα καταστήματα, εκτός από Λιανικό εμπόριο χαρτιού υγείας, χαρτομάντιλων, μαντιλιών και πετσετών καθαρισμού προσώπου, τραπεζομάντιλων και πετσετών φαγητού, από χαρτί (47.75.76.19)

47.76 Λιανικό εμπόριο λουλουδιών, φυτών, σπόρων, λιπασμάτων, ζώων συντροφιάς και σχετικών ζωοτροφών σε εξειδικευμένα καταστήματα, εκτός από Λιανικό εμπόριο αποξηραμένων οσπριωδών λαχανικών, αποφλοιωμένων, για σπορά (47.76.77.02), Λιανικό εμπόριο γεωργικών σπόρων σε μικροσυσκευασίες (47.76.77.04), Λιανικό εμπόριο δενδρυλλίων και φυτών (εκτός καλλωπιστικών φυτών) (47.76.77.05), Λιανικό εμπόριο ελαιούχων σπόρων π.δ.κ.α. (47.76.77.06), Λιανικό εμπόριο ζώντων φυτών, κονδύλων, βολβών και ριζών, μοσχευμάτων και παραφυάδων, μυκηλιών μανιταριών (47.76.77.07), Λιανικό εμπόριο καλαμποκιού για σπορά (47.76.77.08), Λιανικό εμπόριο κεραμικών ειδών που χρησιμοποιούνται στη γεωργία και για τη μεταφορά ή τη συσκευασία αγαθών (47.76.77.09), Λιανικό εμπόριο σπόρων ανθέων και καρπών (47.76.77.13), Λιανικό εμπόριο σπόρων ζαχαρότευτλων και σπόρων κτηνοτροφικών φυτών (47.76.77.14), Λιανικό εμπόριο σπόρων ηλίανθου, σουσαμιού, κάρδαμου, κράμβης, ελαιοκράμβης και σιναπιού, για σπορά (47.76.77.15), Λιανικό εμπόριο σπόρων λαχανικών (47.76.77.16), Λιανικό εμπόριο σπόρων πατάτας (47.76.77.17), Λιανικό εμπόριο φρέσκων φυτών που χρησιμοποιούνται κυρίως στην αρωματοποιία, τη φαρμακευτική ή την παραγωγή εντομοκτόνων, μυκητοκτόνων ή για παρόμοιους σκοπούς (47.76.77.18), Λιανικό εμπόριο φυσικών χριστουγεννιάτικων δέντρων (47.76.77.19), Λιανικό εμπόριο φυτικών υλών π.δ.κ.α. για σπαρτοπλεκτική, παραγέμισμα, βάτες, βαφή ή δέψη, φυτικών προϊόντων π.δ.κ.α. (47.76.77.20), Λιανικό εμπόριο λιπασμάτων και αγροχημικών προϊόντων (47.76.78) , Λιανικό εμπόριο ζώων συντροφιάς και τροφών για ζώα συντροφιάς (47.76.79) , καθώς και τις υπηρεσίες ηλεκτρονικού ή τηλεφωνικού εμπορίου με παράδοση κατ' οίκον (e-shop κτλ.)

47.77 Λιανικό εμπόριο ρολογιών και κοσμημάτων σε εξειδικευμένα καταστήματα

47.78 'Αλλο λιανικό εμπόριο καινούργιων ειδών σε εξειδικευμένα καταστήματα, εκτός από Λιανικό εμπόριο υλικών καθαρισμού (47.78.84), Λιανικό εμπόριο καύσιμου πετρελαίου οικιακής χρήσης, υγραέριου, άνθρακα και ξυλείας (47.78.85), Λιανικό εμπόριο περουκών και ποστίς (47.78.86.24), Λιανικό εμπόριο ακατέργαστων αγροτικών προϊόντων π.δ.κ.α. (47.78.87), Λιανικό εμπόριο μηχανημάτων και εξοπλισμού π.δ.κ.α. (47.78.88)

47.79 Λιανικό εμπόριο μεταχειρισμένων ειδών σε καταστήματα

47.82 Λιανικό εμπόριο κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων, ενδυμάτων και υποδημάτων, σε υπαίθριους πάγκους και αγορές

47.89 Λιανικό εμπόριο άλλων ειδών σε υπαίθριους πάγκους και αγορές

47.99 'Αλλο λιανικό εμπόριο εκτός καταστημάτων, υπαίθριων πάγκων ή αγορών, με εξαίρεση το 'Αλλο λιανικό εμπόριο πετρελαίου οικιακής χρήσης, υγραέριου, άνθρακα και ξυλείας εκτός καταστημάτων, υπαίθριων πάγκων ή αγορών (47.99.85), καθώς και του λιανικού εμπορίου άλλων τυποποιημένων τροφίμων π.δ.κ.α. μέσω αυτόματων πωλητών (47.99.24.01), του λιανικού εμπορίου τυποποιημένων προϊόντων αρτοποιίας μέσω αυτόματων πωλητών (47.99.16.01), του λιανικού εμπορίου ροφημάτων μέσω αυτόματων πωλητών (47.99.21.01) και του λιανικού εμπορίου τυποποιημένων ειδών ζαχαροπλαστικής μέσω αυτόματων πωλητών (47.99.17.01)

49.31 Αστικές και προαστιακές χερσαίες μεταφορές επιβατών

49.39 'Αλλες χερσαίες μεταφορές επιβατών π.δ.κ.α.

50.10 Θαλάσσιες και ακτοπλοϊκές μεταφορές επιβατών

50.30 Εσωτερικές πλωτές μεταφορές επιβατών

51.10 Αεροπορικές μεταφορές επιβατών

51.21 Αεροπορικές μεταφορές εμπορευμάτων

52.21.29.02 Υπηρεσίες οδηγού λεωφορείου (μη εκμεταλλευτή)

52.21.29.03 Υπηρεσίες πώλησης εισιτηρίων αστικών χερσαίων συγκοινωνιακών μέσων από τρίτους, λιανικά

52.21.29.04 Υπηρεσίες πώλησης εισιτηρίων αστικών χερσαίων συγκοινωνιακών μέσων από τρίτους, χονδρικά

52.21.29.05 Υπηρεσίες πώλησης εισιτηρίων υπεραστικών χερσαίων συγκοινωνιακών μέσων από τρίτους

52.22 Δραστηριότητες συναφείς με τις πλωτές μεταφορές

52.23 Δραστηριότητες συναφείς με τις αεροπορικές μεταφορές

55.10 Ξενοδοχεία και παρόμοια καταλύματα

55.20 Καταλύματα διακοπών και άλλα καταλύματα σύντομης διαμονής

55.30 Χώροι κατασκήνωσης, εγκαταστάσεις για οχήματα αναψυχής και ρυμουλκούμενα οχήματα

55.90.13 Υπηρεσίες κλιναμαξών (βαγκόν-λι) και υπηρεσίες ύπνου σε Αλλα μεταφορικά μέσα

55.90.19 'Αλλες υπηρεσίες καταλύματος π.δ.κα.

56.10 Δραστηριότητες υπηρεσιών εστιατορίων και κινητών μονάδων εστίασης

56.21 Δραστηριότητες υπηρεσιών τροφοδοσίας για εκδηλώσεις

56.29 'Αλλες υπηρεσίες εστίασης, με εξαίρεση τις Υπηρεσίες γευμάτων που παρέχονται από στρατιωτικές τραπεζαρίες (56.29.20.01)

56.30 Δραστηριότητες παροχής ποτών

59.13.11.02 Υπηρεσίες εκμετάλλευσης κινηματογραφικών ταινιών

59.14 Δραστηριότητες προβολής κινηματογραφικών ταινιών

71.20.14 Υπηρεσίες τεχνικού ελέγχου οχημάτων οδικών μεταφορών

74.20 Φωτογραφικές δραστηριότητες

74.30 Δραστηριότητες μετάφρασης και διερμηνείας

77.11 Ενοικίαση και εκμίσθωση αυτοκινήτων και ελαφρών μηχανοκίνητων οχημάτων

77.21 Ενοικίαση και εκμίσθωση ειδών αναψυχής και αθλητικών ειδών

77.22 Ενοικίαση βιντεοκασετών και δίσκων

77.29 Ενοικίαση και εκμίσθωση άλλων ειδών προσωπικής ή οικιακής χρήσης

77.34 Ενοικίαση και εκμίσθωση εξοπλισμού πλωτών μεταφορών

77.35 Ενοικίαση και εκμίσθωση εξοπλισμού αεροπορικών μεταφορών

77.39.13 Υπηρεσίες ενοικίασης και χρηματοδοτικής μίσθωσης μοτοσικλετών και τροχόσπιτων

77.39.19.03 Υπηρεσίες ενοικίασης εξοπλισμού εκθέσεων

79.11 Δραστηριότητες ταξιδιωτικών πρακτορείων

79.12 Δραστηριότητες γραφείων οργανωμένων ταξιδιών

79.90.32 Υπηρεσίες κρατήσεων για συνεδριακά κέντρα και εκθεσιακούς χώρους

79.90.39 Υπηρεσίες κρατήσεων για εισιτήρια εκδηλώσεων, υπηρεσίες ψυχαγωγίας και αναψυχής και 'Αλλες υπηρεσίες κρατήσεων π.δ.κα.

82.30 Οργάνωση συνεδρίων και εμπορικών εκθέσεων

85.10 Προσχολική εκπαίδευση

85.51 Αθλητική και ψυχαγωγική εκπαίδευση

85.52 Πολιτιστική εκπαίδευση

85.53 Δραστηριότητες σχολών ερασιτεχνών οδηγών

85.59 'Αλλη εκπαίδευση π.δ.κα.

86.90.19.10 Υπηρεσίες οδηγιών διατροφής από ειδικούς που δεν είναι γιατροί

88.10.11 Υπηρεσίες επίσκεψης και παροχής υποστήριξης σε ηλικιωμένους

88.10.12 Υπηρεσίες κέντρων ημερήσιας φροντίδας ηλικιωμένων

88.91 Δραστηριότητες βρεφονηπιακών και παιδικών σταθμών με εξαίρεση τα Κέντρα Δημιουργικής Απασχόλησης παιδιών και ατόμων με αναπηρία (ΚΔΑΠΜΕΑ) (88.91.12) και τις υπηρεσίες κατ οίκον φύλαξης μικρών παιδιών (ΚΑΔ 88.91.13.03)

90.01 Τέχνες του θεάματος

90.02 Υποστηρικτικές δραστηριότητες για τις τέχνες του θεάματος

90.03.11.04 Υπηρεσίες ενορχηστρωτή

90.03.11.07 Υπηρεσίες μουσουργού

90.03.11.17 Υπηρεσίες χορογράφου

90.03.11.18 Υπηρεσίες χορωδού

90.04 Εκμετάλλευση αιθουσών θεαμάτων και συναφείς δραστηριότητες

91.01 Δραστηριότητες βιβλιοθηκών και αρχειοφυλακείων

91.02 Δραστηριότητες μουσείων

91.03 Λειτουργία ιστορικών χώρων και κτιρίων και παρόμοιων πόλων έλξης επισκεπτών

91.04 Δραστηριότητες βοτανικών και ζωολογικών κήπων και φυσικών βιοτόπων

92.00 Τυχερά παιχνίδια και στοιχήματα εκτός από Υπηρεσίες τυχερών παιχνιδιών σε απ ευθείας (on-line) σύνδεση (92.00.14), Υπηρεσίες στοιχημάτων σε απ ευθείας (on-line) σύνδεση (92.00.21)

93.11 Εκμετάλλευση αθλητικών εγκαταστάσεων ως προς τους εσωτερικούς τους χώρους και ως προς τους χώρους ομαδικής άθλησης

93.12 Δραστηριότητες αθλητικών ομίλων

93.13 Εγκαταστάσεις γυμναστικής

93.19 'Αλλες αθλητικές δραστηριότητες , με εξαίρεση υπηρεσίες που σχετίζονται με την εκπαίδευση κατοικίδιων ζώων συντροφιάς, για κυνήγι και σχετικές δραστηριότητες (93.19.13.03)

93.21 Δραστηριότητες πάρκων αναψυχής και άλλων θεματικών πάρκων

93.29 'Αλλες δραστηριότητες διασκέδασης και ψυχαγωγίας

94.99.16 Υπηρεσίες που παρέχονται από πολιτιστικές και ψυχαγωγικές ενώσεις

96.02 Δραστηριότητες κομμωτηρίων, κουρείων και κέντρων αισθητικής

96.04 Δραστηριότητες σχετικές με τη φυσική ευεξία

96.09.19.06 Υπηρεσίες γραφείων γνωριμίας ή συνοικεσίων

96.09.19.08 Υπηρεσίες γυαλίσματος υποδημάτων

96.09.19.09 Υπηρεσίες δερματοστιξίας (τατουάζ)

96.09.19.12 Υπηρεσίες ιερόδουλου

96.09.19.16 Υπηρεσίες στολισμού εκκλησιών, αιθουσών κλπ (για γάμους, βαπτίσεις, κηδείες και 'Αλλες εκδηλώσεις)

96.09.19.17 Υπηρεσίες τρυπήματος δέρματος του σώματος (piercing)

Καταστήματα και επιχειρήσεις κάθε είδους που λειτουργούν εντός ξενοδοχειακών μονάδων, ξενοδοχειακών συγκροτημάτων και των αερολιμένων της επικράτειας, όπως και τα καταστήματα αφορολογήτων ειδών ανά την επικράτεια.

Καταστήματα λιανικού εμπορίου που λειτουργούν με συμφωνίες συνεργασίας όλων των καταστημάτων λιανικού εμπορίου τύπου «κατάστημα εντός καταστήματος» (shops-in ashop), που βρίσκονται σε εκπτωτικά καταστήματα (outlet), εμπορικά κέντρα ή εκπτωτικά χωριά, εξαιρουμένων των σούπερ μάρκετ και των φαρμακείων υπό την προϋπόθεση ότι διαθέτουν ανεξάρτητη είσοδο για τους καταναλωτές.

Σήμερα πρόκειται να καταβληθούν από την ΑΑΔΕ αποζημιώσεις προς τους ιδιοκτήτες ακινήτων για τα κουρεμένα ενοίκια του Ιανουαρίου του 2020, σύμφωνα με πηγές της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ).

Πρόκειται για καταβολές που αφορούν 150.000 ΑΦΜ και αντίστοιχο αριθμό ιδιοκτητών.

Αύριο, σύμφωνα με τον προγραμματισμό της ΑΑΔΕ, θα πληρωθούν οι αποζημιώσεις που αφορούν υποθέσεις από το Νοέμβριο και Δεκέμβριο.

Επίσης από τα μεσάνυκτα της Τετάρτης και όλη την 25η Μαρτίου το TAXIS θα πραγματοποιεί συμψηφισμούς για προηγούμες δηλώσεις ιδοκτητών ακινήτων.

Για πλήρη αποκατάσταση της εμπιστοσύνης του κόσμου απέναντι στο εμβόλιο της AstraZeneca, μίλησε κατά την καθιερωμένη ενημέρωση για την πορεία των εμβολιασμών για τη νόσο COVID-19, ο γενικός γραμματέας Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας Μάριος Θεμιστοκλέους.

Μ. Θεοδωρίδου: Ο εμβολιασμός παραμένει η μόνη λύση, προστατεύει από εισαγωγή στο νοσοκομείο και από θανάτους

Όπως είπε, κατά 98% οι πολίτες προσέρχονται στα εμβολιαστικά κέντρα να εμβολιαστούν. Σήμερα έχουν πραγματοποιηθεί περισσότεροι από 29.000 εμβολιασμοί και έχουμε ξεπεράσει το 1.464.000 εμβολιασμούς. Αύριο αναμένεται να έχει ξεπεραστεί το ένα εκατομμύριο των πολιτών που θα έχουν εμβολιαστεί με την πρώτη δόση.

Αυξάνονται τα εμβολιαστικά κέντρα

Δύο νέα μεγάλα εμβολιαστικά κέντρα θα λειτουργήσουν από την 1η Απριλίου, ανακοίνωσε ο κ. Θεμιστοκλέους. Πρόκειται για το κέντρο ξιφασκίας στο Ελληνικό και το κλειστό γυμναστήριο Περιστερίου. Επίσης θα προστεθούν 272 νέα εμβολιαστικά κέντρα και συνολικά θα φτάσουν τα 1.073.

Χρονοδιάγραμμα εμβολιασμών

Ο κ. Θεμιστοκλέους υπενθύμισε ότι στις 19 Μαρτίου άνοιξε η πλατφόρμα των ραντεβού για την ομάδα ατόμων με υποκείμενα νοσήματα πολύ υψηλού κινδύνου και ήδη έχουν κλειστεί 100.000 ραντεβού.Τη Δευτέρα ξεκίνησε ο εμβολιασμός των μεταμοσχευμένων, των ατόμων που υποβάλλονται σε περιτοναϊκή κάθαρση και των αιμοκαθαιρόμενων στα νοσοκομεία ή τις κλινικές που έχουν σχέση με τις θεραπείες τους και αναμένεται να ολοκληρωθεί αρχές Μαρτίου. Επίσης,  31 Μαρτίου θα ενεργοποιηθεί εφαρμογή που θα μπορούν οι πολίτες να καταθέσουν αίτηση για ένταξη στην ομάδα Α νοσημάτων υψηλού κινδύνου.

Ο κ. Θεμιστοκλέους εξήγησε ότι στις περιπτώσεις που κάποιος πάσχει από συγκεκριμένα νοσήματα τα οποία εντάσσονται στην ομάδα Α, αλλά είναι εκτός συστήματος ηλεκτρονικής συνταγογράφησης, τότε ο θεράπων γιατρός συμπληρώνοντας αίτηση στο emvolio.gov.gr για τον συγκεκριμένο ασθενή με τη διάγνωση και τη φαρμακευτική αγωγή, θα μπορεί να καταστεί δικαιούχος.

Στις 26 Μαρτίου θα ανοίξει η πλατφόρμα για τα άτομα ηλικίας 70-74 ετών και αρχές Απριλίου θα ακολουθήσει το άνοιγμα της πλατφόρμας για να μπορούν να κλείσουν ραντεβού τα άτομα ηλικίας 65-69 ετών. Μέσα Μαΐου θα ξεκινήσει ο εμβολιασμός των εκπαιδευτικών και αναμένεται να ολοκληρωθεί τέλος του μήνα.

Χρονοδιάγραμμα παραλαβής εμβολίων

Σχετικά με το χρονοδιάγραμμα παραλαβής των εμβολίων, ο ΓΓ ΠΦΥ, είπε το επόμενο τρίμηνο η Pfizer θα παραδώσει 1.100.000 δόσεις, η AstraZeneca 450.000 δόσεις, η Moderna 100.000 δόσεις και η Johnson & Johnson θα παραδώσει 1.200.000 δόσεις.

Απελευθερώνονται οι οργανωμένες και καθοδηγούμενες καταδύσεις σε 91 ναυάγια πλοίων και αεροπλάνων, σύμφωνα με γνωμοδότηση του Κεντρικού Συμβουλίου Νεωτέρων Μνημείων (ΚΣΝΜ) του υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού. Όπως πληροφορεί ανακοίνωση του ΥΠΠΟΑ, τα ναυάγια αποδίδονται στην καταδυτική κοινότητα για καταδύσεις αναψυχής.

Η ίδια ανακοίνωση αναφέρεται στην εισήγηση της Εφορείας Εναλίων Αρχαιοτήτων, σύμφωνα με την οποία τα 91 ναυάγια πλοίων και αεροπλάνων αποτελούν την πρώτη ομάδα ναυαγίων, που θα αποδοθούν στην καταδυτική κοινότητα για καταδύσεις αναψυχής, με συγκεκριμένους όρους. «Τα επιλεγμένα ναυάγια από την Εφορεία Εναλίων Αρχαιοτήτων, ανήκουν σε μεταλλικά πλοία και αεροσκάφη τα οποία βυθίστηκαν από το 1868 έως και το 1970 -τα περισσότερα από την περίοδο του Β' Παγκοσμίου Πολέμου- και βρίσκονται σε βάθη που κυμαίνονται από 10 έως και 120 μέτρα. Ο βαθμός τεκμηρίωσής τους δεν είναι σε όλες τις περιπτώσεις ο ίδιος. Μεταξύ των 91 αυτών ναυαγίων συμπεριλαμβάνονται ναυάγια, τα οποία βρίσκονται ήδη υπό καθεστώς εντατικής διερεύνησης από την Εφορεία και ναυάγια για τα οποία υπάρχουν λεπτομερείς αναφορές και στα οποία έχουν πραγματοποιηθεί εκτενείς φωτογραφικές σαρώσεις και κινηματογραφήσεις. Τέλος, για κάποια ναυάγια διατίθεται ελάχιστο υλικό τεκμηρίωσης, κυρίως λόγω του μεγάλου βάθους ή των συνθηκών θολερότητας της θάλασσας στις περιοχές όπου βρίσκονται».

Το ΥΠΠΟΑ σημειώνει ότι «προκειμένου να ολοκληρωθεί η τεκμηρίωση των ναυαγίων αυτών, προβλέπονται συγκεκριμένοι τρόποι δράσης σε συνεργασία με τους παρόχους καταδυτικών υπηρεσιών, οι οποίοι θα ενταχθούν στο τελικό κείμενο της ΚΥΑ, που θα υπογραφεί από το υπουργείο Πολιτισμού και Αθλητισμού με το υπουργείο Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής». Επεξηγεί, δε, ότι «στον υποβληθέντα κατάλογο, διαχωρίζονται, επίσης, με ειδική σήμανση, τα ναυάγια πολεμικών πλοίων, αεροπλάνων και υποβρυχίων που βυθίστηκαν κατά τις εχθροπραξίες του Α’ και Β’ Παγκόσμιου Πολέμου, τα οποία αντιμετωπίζονται ως ειδική ομάδα, καθώς το άνοιγμά τους για καταδύσεις αναψυχής προϋποθέτει την υπογραφή σχετικής ΚΥΑ του υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού με το υπουργείο Εθνικής Άμυνας».

«Σύμφωνα με την παράγραφο 2 του άρθρου 7 του Νόμου 4688/2020, που καθορίζει ότι “ κατά την κατάδυση στα ναυάγια απαγορεύεται στους καταδυόμενους η οποιαδήποτε επέμβαση ή αλλοίωση στα ναυάγια, καθώς και η συλλογή, αποκομιδή ή και απλή μετακίνηση οποιωνδήποτε αντικειμένων ή τον βυθό πέριξ αυτών”, εξασφαλίζεται τόσο η ακεραιότητα των ίδιων των ναυαγίων ως μνημείων, όσο και η ασφάλεια των καταδυόμενων επισκεπτών. Υπό την έννοια αυτή, οι επιτρεπόμενες καταδύσεις αναψυχής συνιστούν μία μη παρεμβατική δραστηριότητα που περιορίζεται στον υδάτινο χώρο που περιβάλλει τα μνημεία και δεν παρεμβαίνει επί των μνημείων, στο εσωτερικό τους», καταλήγει η ανακοίνωση του ΥΠΠΟΑ.

«Ο βυθός των ελληνικών θαλασσών αποτελεί ενάλια κιβωτό της Ιστορίας μας. Οι προστατευμένοι υποθαλάσσιοι χώροι, όπου βρίσκονται ναυάγια από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, αφηγούνται σελίδες της σύγχρονης ελληνικής Ιστορίας. Ταυτόχρονα, παρουσιάζουν μια ισχυρή αναπτυξιακή δυναμική, καθώς οι υποβρύχιες περιηγήσεις αποτελούν μία ειδική, εξαιρετικά ενδιαφέρουσα μορφή τουρισμού που προσελκύει επισκέπτες υψηλού επιπέδου και εισοδήματος. Τα εγκαίνια του υποθαλάσσιου μουσείου, στη νησίδα Περιστέρα της Αλοννήσου, τον περασμένο Αύγουστο, και η διεθνής προβολή την οποία προσέλκυσε, είναι η απόδειξη του έντονου διεθνούς ενδιαφέροντος που έχει αναπτυχθεί για τον καταδυτικό τουρισμό και τις προοπτικές που ανοίγει. Ο συνδυασμός των καταδυτικών πάρκων με τους υποθαλάσσιους χώρους που φιλοξενούν και προστατεύουν ιστορικά ναυάγια είναι μέγα πλεονέκτημα για την Ελλάδα. Οφείλουμε να το αξιοποιήσουμε, καθώς προσθέτει υπεραξία στον τουρισμό και δημιουργεί προϋποθέσεις για βιώσιμη ανάπτυξη των τοπικών κοινωνιών», δήλωσε η υπουργός Πολιτισμού και Αθλητισμού, Λίνα Μενδώνη.

Ο γενικός γραμματέας Πολιτισμού και πρόεδρος του ΚΣΝΜ, Γ. Διδασκάλου, δήλωσε ότι «οι υπηρεσίες του ΥΠΠΟΑ εργάζονται συστηματικά για την τεκμηρίωση και την απελευθέρωση προς την καταδυτική κοινότητα και άλλων σημαντικών ναυαγίων, δημιουργώντας ένα απέραντο, επισκέψιμο, ενάλιο μουσείο».

Συνεχίζεται η κακοκαιρία και σήμερα καθώς, σύμφωνα με τα τελευταία προγνωστικά δεδομένα του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών/meteo.gr, βροχοπτώσεις αναμένονται για το υπόλοιπο της μέρας στο μεγαλύτερο μέρος της χώρας, ενώ χιονοπτώσεις θα σημειωθούν στα ορεινά ηπειρωτικά, αλλά και σε ημιορεινές περιοχές.

Σποραδικές καταιγίδες θα εκδηλωθούν στο Κεντρικό και Νότιο Αιγαίο, στο Ιόνιο καθώς και στις παράκτιες περιοχές τους, στην Πελοπόννησο και στην Κρήτη. Τα φαινόμενα προς το βράδυ θα περιοριστούν κατά κύριο λόγο στα νότια και ανατολικά ηπειρωτικά, στο Αιγαίο και στην Κρήτη.

Ενισχυμένοι θα είναι οι βόρειοι άνεμοι στα πελάγη, φτάνοντας πρόσκαιρα κατά τόπους τα 8 μποφόρ και τα 6 μποφόρ στο Ιόνιο. Η θερμοκρασία θα παρουσιάσει σημαντική πτώση στα ανατολικά ηπειρωτικά, στο Αιγαίο και στην Κρήτη, κυρίως ως προς τις μέγιστες τιμές της, οι οποίες κατά τόπους αναμένεται να είναι κατά 6 έως 10 βαθμούς χαμηλότερες από αυτές της Δευτέρας.

Όπως έγινε γνωστό από πηγές του Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη, σήμερα, πρώτη μέρα εφαρμογής του μέτρου, για το οποίο αναμένεται και η επίσημη κοινοποίηση της σχετικής διαταγής, θα χρησιμοποιηθούν 20 κάμερες από ομάδες της ΟΠΚΕ, στο κέντρο της Αθήνας, ενώ σταδιακά θα επεκταθούν και στις υπόλοιπες ομάδες ΔΙΑΣ και ΟΠΚΕ, στο πλαίσιο των δράσεων για την αντιμετώπιση της εγκληματικότητας.

Σε πρώτη φάση θα φέρει κάμερα ένα μέλος της ομάδας, ενώ στόχος είναι σταδιακά να επεκταθεί σε όλους.

Οι κάμερες αυτές θα είναι προσαρμοσμένες στις στολές των αστυνομικών (body cameras) και σε κάθε ενέργεια της ομάδας θα μεταφέρουν σήμα στο κέντρο επιχειρήσεων.

Σημειώνεται ότι για την εφαρμογή της χρήσης καμερών από τις συγκεκριμένες υπηρεσίες, με εντολή του Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη έγινε ειδική μελέτη από το Ενιαίο Συντονιστικό Κέντρο Διαχείρισης Κρίσεων, (ΕΣΚΕΔΙΚ), τόσο για τις τεχνικές λεπτομέρειες, όσο και για τα νομικά θέματα που αφορούν στην προστασία προσωπικών δεδομένων, η οποία ολοκληρώθηκε.

Παράλληλα υπήρξε ειδική εκπαίδευση των αστυνομικών που θα φέρουν τέτοιες κάμερες, τόσο σε θέματα τεχνικών προδιαγραφών, όσο και σε νομικά θέματα προστασίας προσωπικών δεδομένων.

Επισημαίνεται επίσης από τις ίδιες πηγές ότι η χρήση των καμερών αυτών, σύμφωνα με τις σχετικές διαταγές θα είναι πάντα για συγκεκριμένη περιοχή και συγκεκριμένο χρόνο, που θα ανανεώνεται συνεχώς. Στην προκειμένη περίπτωση, οι πρώτες 20 κάμερες θα είναι από σήμερα και για διάρκεια δύο ημερών, για τις περιπολίες σε τρεις περιοχές στην ευρύτερη περιοχή του κέντρου της Αθήνας.

Υπενθυμίζεται ότι 20 κάμερες, αλλά διαφορετικού τύπου, έχουν διατεθεί και στα ΜΑΤ και χρησιμοποιήθηκαν δοκιμαστικά για πρώτη φορά στη διάρκεια διαδηλώσεων την 6η Δεκεμβρίου 2020 και πρόσφατα στην επιχείρηση εκκένωσης της κατειλημμένης Πρυτανείας του ΑΠΘ, αλλά μελετάται ακόμα η γενίκευση της χρήσης τους. Οι κάμερες αυτές στηρίζονται σε ειδικό κοντάρι που κρατάει ένα μέλος της διμοιρίας.

Από στελέχη του Αρχηγείου της ΕΛ.ΑΣ έγινε επίσης γνωστό ότι υπό επεξεργασία είναι και το θέμα του διακριτικού αριθμού στα κράνη των αστυνομικών των ομάδων ΔΙΑΣ και ΔΡΑΣΗ, που αναμένεται ότι θα έχει ολοκληρωθεί πιθανότατα μέχρι το καλοκαίρι.